تجربه دوران مصدق و جنگ عراق به کمک ایران می آید؟ - آبراهامیان: هدف اسرائیل نه دموکراسی، بلکه فروپاشی ساختار ایران است - آمریکایی ها ایران را نمی شناسند

به گزارش سرویس بین الملل خبر ناب به نقل از خبرآنلاین - نشریه معتبر «نیو لفت ریویو» (New Left Review) در گفتگویی تفصیلی با یرواند آبراهامیان، تاریخ نگار نامدار و استاد برجسته دانشگاه شهری نیویورک، به بررسی ابعاد تحریم های اقتصادی، پایداری ساختار سیاسی ایران، معادلات نظامی، اشتباهات محاسباتی غرب و تغییر جهت گیری راهبردی تهران پرداخته است.

آبراهامیان تأکید می کند که فشارهای خارجی و ترورهای اخیر نه تنها به سقوط منجر نشده، بلکه مشروعیت دفاعی و همبستگی ملی را تقویت کرده است. وی همچنین معتقد است کارت های استراتژیک ایران نظیر تسلط بر تنگه هرمز و فناوری های ارزان قیمت مانند پهپادها، توان بازدارندگی بالایی در برابر هزینه های سنگین طرف مقابل ایجاد کرده و موازنه قدرت را به سمت یک بازآرایی راهبردی در حوزه خلیج فارس سوق داده است.

پایداری اقتصادی، تجربه سهمیه بندی و مقایسه با دوران مصدق

آبراهامیان در پاسخ به سوالی درباره فشار شدید اقتصادی و کاهش یارانه ها، ضمن اذعان به سختی معیشت برای طبقات پایین و متوسط، تاکید کرد که تحریم ها عامل طولانی مدت و دیرپایی هستند و به تنهایی هرگز منجر به سقوط یک نظام سیاسی نمی شوند. او با استناد به نمونه های تاریخی یادآور شد که حمله جرج بوش به عراق به این دلیل رخ داد که سال ها تحریم فلج کننده برای سرنگونی حکومت این کشور کافی نبود و همین الگوی ناکارآمدی تحریم در مواجهه با حکومت های لیبی و سوریه نیز به چشم خورد. به عقیده وی، در نمونه ایران نیز اگرچه فشارهای اقتصادی شدید است، اما این عامل به خودی خود باعث تغییر رژیم نخواهد شد.

این تاریخ نگار توان نهادی و اداری ایران در مدیریت بحران و سهمیه بندی کالا را کلیدی دانست و آن را با مدیریت اقتصادی دولت ملی مصدق و تجربه دهه نخست پس از انقلاب مقایسه کرد. او تصریح کرد که دولت های وقت در دوران جنگ تحمیلی با موفقیت توانستند کمبودهای اساسی را کنترل و توزیع کالاهای ضروری را مدیریت کنند. علاوه بر این، استراتژی کلان حاکمیت از سال ۱۳۵۷ برپایه خودکفایی در کالاهای اساسی و یافتن مسیرهای متنوع دور زدن تحریم ها استوار بوده است. در همین راستا، ایران با دارا بودن یکی از بزرگ ترین ناوگان های نفت کش در جهان و بهره گیری از مسیرهای جایگزین، همچنان درآمد ارزی لازم برای مدیریت حداقل های اقتصادی را تامین می کند.

استحکام نهادی حاکمیت و شکست سناریوی تل آویو

استاد دانشگاه شهری نیویورک با اشاره به شهادت مقامات ارشد تصریح کرد که تصور برچیده شدن نظام از طریق ترورهای هدفمند، ناشی از عدم شناخت عمیق از ساختار سیاسی ایران است. به گفته وی، تل آویو به واشنگتن اطمینان داده بود که چند روز بمباران سنگین باعث سقوط حاکمیت یا شعله ور شدن جنگ داخلی خواهد شد، اما ساختار نهادی ایران برخلاف نظام های فردمحور، مستحکم و پایدار باقی ماند.

آبراهامیان در تحلیلی جامعه شناختی درباره انتصابات و ساختار قدرت جدید افزود افرادی که در رأس کار قرار گرفته اند، بیش از آنکه صرفاً محصول ارگان های نظامی یا روحانیت باشند، نماینده طبقه متوسط سنتی و بازار به شمار می روند. این افراد پیوندهای خانوادگی و اجتماعی فشرده ای دارند و با وجود تمام رقابت های درونی، همگی در حفظ ساختار موجود ذینفع و متحد هستند.

توهمات واشنگتن و نقد ساختار تصمیم گیری در آمریکا

آبراهامیان ساختار تصمیم گیری فعلی در آمریکا را فاقد کارشناسان مستقل و متخصص در امور ایران دانست و یادآور شد که در واشنگتن برخلاف گذشته، کارگروه های کارشناسی که گزارش های واقع بینانه درباره هزینه ها و خطرات جنگ ارائه دهند وجود ندارد و تصمیم گیرندگان آمریکایی عمدتاً تحت تاثیر القائات مقامات اسرائیلی قرار دارند.

وی با اشاره به ناآگاهی غرب از جامعه ایران، به نمونه هایی از این سوءمحاسبات پرداخت؛ از جمله پخش اعلامیه هایی به زبان عبری در تهران در جریان درگیری های قبلی برای تحریک اقلیت ها که نشان دهنده درک سطحی و عجیب آن ها از جامعه ایران بود. همچنین دل بستن به چهره هایی مانند محمود احمدی نژاد که هیچ جایگاهی در میان مردم یا حاکمیت ندارند، نمونه دیگری از این توهمات راهبردی است. آبراهامیان خاطرنشان کرد که هدف واقعی اسرائیل نه دموکراسی، بلکه تجزیه و فروپاشی ساختار کشوری ایران مانند الگوی عراق و لیبی بوده است؛ موضعی که افکار عمومی در ایران نیز به آن پی برده و وضعیت کنونی را نبردی برای حفظ تمامیت ارضی می داند.

معادلات نظامی: جنگ ناهمتراز، پهپادها و تنگه هرمز

در بخش ارزیابی نظامی، آبراهامیان تاکید کرد که برتری تکنولوژیک غرب در برابر استراتژی ناهمتراز و ارزان قیمت ایران کارایی محدودی دارد. او در تشریح اقتصاد جنگ پهپادی توضیح داد در حالی که ساخت هر پهپاد ایرانی بین ۴ تا ۳۰ هزار دلار هزینه دارد، آمریکا برای سرنگونی هر یک از آن ها مجبور به شلیک موشک های رهگیر یک میلیون دلاری است و این عدم تقارن مالی، انبار تسلیحاتی طرف مقابل را به شدت تحت فشار قرار داده است.

وی همچنین نظریه های رایج غربی مبنی بر عدم توانایی ارتش های شرقی در تفویض اختیار را رد کرد و گفت نیروهای مسلح ایران نشان داده اند که توانایی بالایی در تفویض اختیارات عملیاتی به فرماندهان میدانی در خلیج فارس دارند. در کنار این توانمندی، کارت استراتژیک انسداد یا ناامن شدن تنگه هرمز ابزاری به مراتب کارآمدتر و بازدارنده تر از سلاح های متعارف محسوب می شود.

آبراهامیان در پایان تحلیل خود به یک تغییر جدی در استراتژی کلان ایران اشاره کرد. به باور وی، رویدادهای اخیر نشان داد که وزن واقعی و حیاتی قدرت ایران در حوزه خلیج فارس و تنگه هرمز نهفته است، نه در شامات یا مدیترانه.

وی نوسانات قیمت نفت، گاز و کودهای شیمیایی را بازوی فشار شدیدی بر اقتصاد آمریکا و بازارهای جهانی دانست و افزود اگر قیمت بنزین در آمریکا به ۵ دلار برسد و نفت از ۱۰۰ تا ۱۲۰ دلار عبور کند، وال استریت و افکار عمومی آمریکا واکنش شدیدی نشان خواهند داد که مستقیماً بر انتخابات و سیاست داخلی واشنگتن اثر خواهد گذاشت.

/ نیو لفت ریویو

این خبر توسط سایت خبرآنلاین منتشر شده و خبر ناب صرفا آن را به اشتراک گذاشته است.

منبع : خبرآنلاین