از آموختن زبان لاتین در زنگ ناهار تا گوش سپردن به باد ایسلند؛ (آن کارسون)، برنده نوبل ادبیات 2026 کیست؟

به گزارش سرویس فرهنگ و هنر خبر ناب به نقل از خبرآنلاین - آن کارسون در ۲۳ نوامبر ۱۹۵۰ در تورنتوی کانادا به دنیا آمد. او فرزند خانواده ای بود که پدرش به عنوان کارمند بانک ناچار بود مدام میان شهرهای کوچک کانادا نقل مکان کند؛ تغییری مداوم که جابه جایی و تنهایی را به بخشی از محیط کودکی او بدل ساخت. نقطه عطف زندگی کارسون در دوره دبیرستان رقم خورد؛ زمانی که یک معلم زبان لاتین به استعداد و علاقه اش پی برد و موافقت کرد که در زنگ های ناهار، زبان یونانی باستان را به کارسون آموزش دهد. همین آموزش های پرشور زنگ ناهار، مسیر قلمی او را بر ریل متون کلاسیک قرار داد. کارسون برای تحصیلات عالی وارد دانشگاه تورنتو شد، اما روند تحصیلش خالی از گسست نبود. او دوباره پس از انصراف های کوتاه مدت به دانشگاه بازگشت و در نهایت مدرک کارشناسی (۱۹۷۴)، کارشناسی ارشد (۱۹۷۵) و دکترای خود در رشته ادبیات کلاسیک (۱۹۸۱) را از دانشگاه تورنتو دریافت کرد. رساله دکترای او با عنوان عبارت لاتین Odi et Amo Ergo Sum (دوست دارم و متنفرم، پس هستم)؛ اشاره به جمله معروف دکارت دارد و موضوع اصلی رساله بررسی مفهوم «اِروس» در شعر یونان باستان بود که بعدتر، در سال ۱۹۸۶، اساس نخستین کتاب تحلیلی مهم او «Eros the Bittersweet» قرار گرفت.

سبک ادبی؛ رقص بر روی مرزهای فرم و زبان

آن کارسون را در جهان عربی و غربی به عنوان چهره ای فرای دسته بندی های معمول می شناسند. او نه تنها یک شاعر برجسته، بلکه مترجم ۱۰ تراژدی یونان باستان از آیسخولوس، سوفوکل و اوریپید است. معروف ترین اثر او، کتاب «خودزندگی نامه سرخ: رمانی در قالب شعر» منتشر شده در سال ۱۹۹۸ است. او در این اثر با الهام از اشعار استسیخوروس (شاعر باستانی یونان)، اسطوره «گریون» دیو سرخ رنگ را به داستانی مدرن درباره بلوغ، عشق و تنهایی در جهان امروز پیوند می زند. آندرس اولسون، رئیس کمیته نوبل، درباره سبک او تأکید کرده است که کارسون از شعر متکی بر تجربه و احساسات شخصی فاصله گرفته و آثاری خلق کرده که میان «شعر کلاسیک» و فرم های «پست مدرن و طنزآمیز» در حرکت اند. آثار دیگری مانند Nox (مجموعه ای فرمی در قالب یک جعبه آکاردئونی پس از مرگ برادرش) و Float (مجموعه ۲۲ کتابچه مجزا) نشان از طبع تجربه گرا و جسور او در شکل ظاهری کتاب دارد.

زیست شخصی و واکنش به نوبل ۲۰۲۶

زندگی شخصی کارسون همواره در سایه فقدان و حوادث خانوادگی بوده است؛ برادرش مایکل در سال ۱۹۷۸ به دلیل پرونده مخدر از کانادا گریخت و کارسون دیگر هرگز او را ندید. مادرش نیز که او را «عشق زندگی اش» می نامید، سوژه سوگ نامه های ادبی او شد. کارسون در کنار فعالیت های ادبی، دهه ها به تدریس زبان و ادبیات یونانی در دانشگاه های برجسته ای چون مک گیل، پرینستون، میشیگان و کالیفرنیا پرداخت و تدریس را «شادی مطلق» زندگی خود دانسته است. او همچنین دارای تابعیت شهروندی ایسلند است و بخش قابل توجهی از زندگی خود را در این کشور می گذراند. وقتی اینگرید کارلبرگ، دبیر دائمی آکادمی سوئد، با او تماس گرفت تا خبر برنده شدن جایزه ۱۲ میلیون کرونی نوبل ۲۰۲۶ را اعلام کند، کارسون در ایسلند بود. پاسخ کوتاه او به آکادمی سوئد بازتابی از روحیه خلوت گزینش بود: «در ایسلند هستم و به صدای باد گوش می دهم.» 

جوایز و افتخارات پیشین

پیش از دریافت جایزه نوبل ادبیات ۲۰۲۶ (به ارزش ۱۲ میلیون کرون سوئد)، کارسون جوایز معتبر بین المللی متعددی را در کارنامه خود ثبت کرده بود:

جایزه نابوکوف (PEN/Nabokov Award) برای یک عمر دستاوردهای ادبی در سال ۲۰۲۱ (/ سایت رسمی PEN America).

جایزه شاهزاده آستوریاس (Princess of Asturias Award) اسپانیا در بخش ادبیات (۲۰۲۰).

مک آرتور (MacArthur Fellowship) معروف به «جایزه نخبگان» در سال ۲۰۰۰.

جایزه شعر گریفین (Griffin Poetry Prize) کانادا.

میزان شناخت و ترجمه آثار آن کارسون در ایران

برخلاف برخی از چهره های سرشناس رمان نویسی جهان، آن کارسون تا پیش از دریافت نوبل ادبیات ۲۰۲۶ در بازار کتاب ایران چهره ای چندان پرمخاطب یا عمومیت یافته نبوده است. دلیل اصلی این موضوع، فرم پیچیده آثار اوست که تلفیقی از شعر نو، پاپیروس های یونان باستان، جستارنویسی و نقد ادبی است و ترجمه آن نیازمند تسلط هم زمان به زبان انگلیسی معاصر و زبان شناسی متون کلاسیک است. با این حال، آثار او کاملاً هم برای اهالی حرفه ای شعر و نقد ادبی در ایران ناشناخته نبوده است، ازجمله بخش هایی از اشعار و جستارهای او که در مجلات تخصصی ادبیات و وب سایت های تحلیلی نقد شعر ترجمه شده اند.

این خبر توسط سایت خبرآنلاین منتشر شده و خبر ناب صرفا آن را به اشتراک گذاشته است.

منبع : خبرآنلاین