جزئیات خسارت میراث فرهنگی لرستان در جنگ تحمیلی - عکس

به گزارش سرویس اجتماعی خبر ناب به نقل از خبرآنلاین - علاوه بر بناهای تاریخی داخل مجموعه فلک الافلاک، خانه تاریخی مظفری در الشتر و کارگاه های صنایع دستی در شهرستان های دلفان و کوهدشت نیز در این استان دچار خسارت و آسیب شدند. لرستان با داشتن بیش از ۲۵۰۰ اثر تاریخی ثبت شده در فهرست آثار ملی کشور یکی از استان های غنی به لحاظ آثار و ابنیه تاریخی است.

همشهری در خبری نوشت:در جریان حمله های صورت گرفته از سوی ائتلاف آمریکایی-صهیونیستی در جنگ تحمیلی سوم ۱۲ بنای تاریخی لرستان آسیب دید که مجموعه تاریخی قلعه فلک الافلاک در خرم آباد با محدوده حریم ۱۲ هکتاری بیشترین خسارت را داشت. این در حالی است که اسفند ۱۴۰۴ و یک هفته قبل از آغاز جنگ تحمیلی سوم، عملیات اجرایی جابه جایی پادگان امام حسین(ع) و فراهم شدن زمینه آزادسازی و ساماندهی پیرامون حریم تاریخی قلعه فلک الافلاک برای قرارگیری در روند ثبت جهانی آغاز شده بود.

۱۷ اسفند ۱۴۰۴ (پس از گذشت کمتر از شش ماه از ثبت جهانی مکان های پیش از تاریخ دره خرم آباد به عنوان بیست و نهمین اثر جهانی ایران) مجموعه تاریخی قلعه فلک الافلاک در خرم آباد هدف اصابت مستقیم حدود ۱۵ فروند موشک سنگین قرار گرفت؛ حملاتی که بخش های شرقی و جنوبی این مجموعه را درگیر کرد و علاوه بر آسیب دیدگی گسترده در حریم قلعه، برخی بناها به طور کامل تخریب و برخی دیگر دچار آسیب های سازه ای جدی شدند. بنای اصلی قلعه فلک الافلاک سالم است.
ترک ها و شکاف هایی در دیوارها و سقف موزه های باستان شناسی و مردم شناسی واقع در این مجموعه تاریخی ایجاد شد که نیازمند بررسی های فنی و اقدامات حفاظتی فوری است. بررسی های اولیه نشان می دهد خسارت به مجموعه فلک الافلاک حدود ۱۰۰ میلیارد تومان است.
باشگاه افسران شماره ۱، سربازخانه شماره ۲، ساختمان اداره کل میراث فرهنگی استان، بازارچه شماره یک و بازارچه شماره ۲ صنایع دستی، موزه باستان شناسی، موزه مردم شناسی، باغ تاریخی گلستان، قلعه مظفری در شهرستان الشتر، خانه تاریخی قاضی (ابوطالب) در خرم آباد و کارگاه های صنایع دستی در شهرستان کوهدشت و کارگاه های صنایع دستی دلفان از بناهای آسیب دیده هستند.

آشنایی مختصر با برخی بناهای آسیب دیده در لرستان

فلک الافلاک، شاهکار معماری در لرستان

فلک الافلاک (به معنای آسمان آسمان ها یا سپهر سپهران) یا دژ شاپورخواست قلعه ای تاریخی در مرکز شهر خرم آباد با نام قلعه دوازده برجی هم شناخته می شود. این بنا بر فراز تپه ای در شهر خرم آباد و در نزدیکی رودخانه در مرکز شهر جای گرفته و چشم گیرترین یادمان تاریخی و گردشگری شهر است که به قدمت آن به دوره ساسانی برمی گردد. قلعه فلک الافلاک سال ۱۳۴۸ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید.

سربازخانه تاریخی خرم آباد

عمارت سربازخانه واقع در بافت تاریخی شهر خرم آباد و در نزدیکی قلعه فلک افلاک و در کنار باغ گلستان است. قدمت این بنا به دوره پهلوی اول برمی گردد. سربازخانه در دو طبقه به مساحت ۲۴۳۰ متر به طول ۷۵ متر و عرض ۵/۱۶ متر ساخته شده است. این بنا در اثر بمباران جنگ تحمیلی سوم به طور کامل تخریب شد.

سربازخانه قبل از جنگ

سربازخانه بعد ازجنگ 

ساختمان میراث فرهنگی لرستان

این ساختمان هم با عمر حدود یک قرن در مجموعه تاریخی فلک الافلاک قرار داشت و در اثر حمله دشمن به طور کامل تخریب شد.

ساختمان اداره میراث بعد از تخریب در جنگ

باشگاه افسران

مربوط به دوره پهلوی است و در حریم درجه یک قلعه فلک الافلاک واقع شده و سال ۱۳۸۲ در فهرست ملی ایران به ثبت رسید. این ساختمان نیز در اثر حمله دشمن به طور کامل تخریب شد.

موزه مردم شناسی

این موزه در قلعه فلک الافلاک قرار دارد و در دوره پهلوی با قرار دادن برخی مدارک فرهنگی فعالیت خود را آغاز کرد، اما پس از انقلاب ۱۳۵۷ فعالیت آن متوقف شد. موزه پس از جنگ ایران و عراق و در سال ۱۳۶۷ فعالیت خود را از سر گرفت. موزه ۱۲ ویترین دارد که هر ویترین ۵۰ اثر تاریخی را به نمایش می گذارد. در اثر حمله دشمن ساختمان موزه آسیب جدی دیده است که به مرمت و بازسازی نیاز دارد.

موزه باستان شناسی

موزه باستان شناسی خرم آباد سال ۱۳۷۶ افتتاح شد. در موزه اشیایی مثل ابزارهای سنگی عهد هجر، سفالینه های پیش از تاریخ، مهرهای متنوع سنگی، سازه های مفرغی، ظروف و اشیای مربوط به دوران اسلامی نگهداری می شود. در اثر حمله دشمن، در سازه اصلی ترک ها و شکاف هایی در دیوارها و سقف ایجاد شده که نیازمند بررسی های فنی و اقدامات حفاظتی فوری است.

باغ تاریخی گلستان

باغ تاریخی گلستان با قدمتی بیش از ۳۰۰ سال نیز از این حملات بی نصیب نمانده و بخشی از درختان کهن سال آن از بین رفته اند. همچنین چشمه گلستان و تاسیسات مرتبط با آن که در تامین آب شهر نقش داشتند، دچار تخریب جدی شده اند. باغ گلستان که در مجاورت قلعه تاریخی فلک الافلاک و چشمه گلستان قرار دارد از جمله باغ های تاریخی خرم آباد است.