داروخانه ها یک سال در انتظار پول بیمه؛ زنگ خطر برای تأمین دارو - 44 کارخانه دارویی در جنگ آسیب دیدند

به گزارش سرویس اجتماعی خبر ناب به نقل از خبرآنلاین - خبرآنلاین از ایسنا، دکتر مهدی پیرصالحی امروز در نشستی خبری ، گفت: در جنگ ۴۰ روزه ۴۴ کارخانه دارویی کشور آسیب دید و ۷ داروخانه نیز تخریب شد و ۵۰ تن شهید و مجروح شدند که یک داروساز در داروخانه و حین خدمت شهید شد. 

وی تاکید کرد: در شرایط سخت جنگ توانستیم داروهای کشور را تامین کنیم و اجازه ندادیم تأمین دارو با بحران مواجه شود؛ هرچند در برخی بیماری ها همچنان کمبودهایی وجود داشته و تمام تلاش خود را برای رفع آنها انجام می دهیم.
 

صرفه جویی ۴ میلیارد دلاری با تولید داروهای بایوتک در کشور

پیرصالحی به نقش تولید داخل در کاهش وابستگی ارزی اشاره کرد و گفت: تولید داروهای بایوتک در کشور حدود ۴ میلیارد دلار صرفه جویی ارزی به همراه داشته است و تقویت این ظرفیت می تواند در کاهش وابستگی به خارج و پایداری تأمین دارو مؤثر باشد.

وی با اشاره به طولانی تر شدن مسیرهای تامین دارو در شرایط جنگی و تحریم، گفت: در برخی موارد مانند هند مسیر زمینی نیز در دسترس نیست؛ با این حال از همان روزهای نخست، همه نیروهایی که باید پای کار باشند، در سازمان غذا و دارو، شرکت های دارویی و تجهیزات پزشکی، برای تداوم تأمین فعال بودند.

پیرصالحی با اشاره به آثار تحریم های بین المللی در روند تامین دارو و تجهیزات گفت: برخی کمبودهای دارویی مربوط به داروهای حیاتی است؛ داروهایی که تعداد بیماران مصرف کننده آنها کم است اما برای همان بیماران اهمیت حیاتی دارند و الزاماً باید از کشورهای اروپایی تأمین شوند.

وی افزود: با بسته بودن مسیرهای بانکی عملا تقریباً یک سال است که در تأمین برخی از این داروها با مشکل مواجه هستیم و ناچار شده ایم از مسیرهای جایگزین استفاده کنیم.

رئیس سازمان غذا و دارو ادامه داد: برخی از این اقلام  دارویی مورد نیاز بیماران را با حدود بیش از ۷- ۸ برابر قیمت  از مسیرهای جایگزین تهیه می کنیم. برای فاکتور ۱۳ نیز امیدواریم به زودی تأمین انجام شود چراکه موضوع مستقیماً با جان بیماران ارتباط دارد.

اصرار بر یک برند خاص می تواند خودش حس کمبود را القا کند
پیرصالحی همچنین با تأکید بر ضرورت استفاده منطقی از ظرفیت های موجود گفت: در شرایط سخت و جنگی و در شرایط تحریم، اصرار بر یک برند خاص می تواند خودش حس کمبود را القا کند . می توان با جایگزینی و در برخی موارد حتی با استفاده از داروهایی از همان دسته دارویی، مشکلات را کاهش داد تا شرایط تأمین پایدارتر شود.

وی همچنین درباره منابع ارزی دارو و تجهیزات پزشکی توضیح داد: منابع ارزی کشور محدود است و افزایش سهمیه ارزی سازمان غذا و دارو می تواند شرایط تأمین را بهتر کند، اما تصمیم گیری درباره منابع ارزی در سطح کلان و با توجه به محدودیت منابع انجام می شود.

پیرصالحی درباره اعتبار ۷۰۰ میلیون دلاری برای  ذخایر استراتژیک نیز گفت: این رقم به معنای ورود ۷۰۰ میلیون دلار پول نقد به سازمان غذا و دارو نیست. این منابع در خزانه و بانک مرکزی قرار دارد و متناسب با دارو یا تجهیزات پزشکی واردشده تخصیص می یابد و از همان مسیر به طرف خارجی حواله می شود؛ بنابراین این منابع به صورت نقدی در اختیار سازمان غذا و دارو یا شرکت ها قرار نمی گیرد.

رئیس سازمان غذا و دارو با اشاره به یکی دیگر از چالش های جدی حوزه دارو اظهار کرد: بدهی سازمان های بیمه گر به نظام سلامت به بیش از هفت تا هشت ماه رسیده و به عنوان مثال در مورد بیمه سلامت پرداختی ها به داروخانه ها در حدود یک سال تاخیر دارد. این مسئله می تواند زنجیره تأمین دارو را مختل کند و فشار مضاعفی بر شرکت های دارویی و تأمین کنندگان وارد کند.

وی تأکید کرد: پایداری زنجیره تأمین دارو فقط به تأمین ارز یا واردات و تولید وابسته نیست و استمرار پرداخت ها و گردش منابع مالی در کل زنجیره نیز اهمیت دارد.

هشدار درباره فعالیت پلتفرم های دارویی بدون نظارت سازمان غذا و دارو

رئیس سازمان غذا و دارو همچنین درباره فروش اینترنتی دارو گفت: ضابطه فروش اینترنتی توسط دو وزیر بهداشت و ارتباطات امضا و ابلاغ شده و کمیته اول هم تشکیل شده است. اما ما از اینکه از فروش اینترنتی دارو جلوگیری کنیم، منع شدیم هرچند موارد شکایت و گران فروشی و فروش داروی تقلبی و غیره را پیگیری و برخورد می کنیم.

وی افزود: وزیر بهداشت درباره نظارت بر پلتفرمها و فروش اینترنتی دارو با نامه ای به رییس جمهور اعتراض خود را مطرح کردند. ما به عنوان نهاد ناظر اگر نتوانیم تنظیم گری برای پلتفرمها داشته باشیم، تخلفات بیشتر می شود. در حال حاضر فعالیت پلتفرم ها در حوزه دارو تحت نظارت سازمان غذا و دارو نیست و تلاش می کنیم که تحت نظارت سازمان بیایند.

آخرین وضعیت تأمین ارز دارو و تجهیزات پزشکی

پیرصالحی همچنین با تشریح آخرین وضعیت تأمین ارز دارو و تجهیزات پزشکی، اظهار کرد: در سال های گذشته معمولاً حدود پنج میلیارد دلار سهمیه ارزی برای حوزه غذا و دارو در نظر گرفته می شد، اما در پایان سال کمتر از چهار و نیم میلیارد دلار آن محقق می شد. امسال سهمیه ارزی حدود چهار و نیم میلیارد دلار تعیین شده، اما با توجه به عقب افتادگی سال های گذشته، در تلاش هستیم این سهمیه به بیش از پنج میلیارد دلار افزایش پیدا کند. در دو سال گذشته حدود ۶۰۰ میلیون دلار عقب افتادگی داشتیم که باید جبران شود.

پیرصالحی ادامه داد: برای اینکه پایان امسال با مشکل کمبود منابع ارزی مواجه نشویم، با سازمان برنامه و بانک مرکزی توافق کردیم به جای اینکه سهمیه ارزی سازمان غذا و دارو به صورت یک دوازدهم در هر ماه تأمین شود، سهم بیشتری از ارز در چهار ماه نخست سال اختصاص پیدا کند تا بتوانیم ارز مورد نیاز را زودتر مصرف کنیم. خوشبختانه این همکاری انجام شد و پیش بینی می کنیم، اگر اتفاق غیرمنتظره ای رخ ندهد، بر اساس بودجه تنظیم شده، ارز مورد نیاز دارو و تجهیزات تأمین شود.

پیرصالحی با اشاره به آخرین وضعیت پرداخت ارز ترجیحی گفت: تاکنون حدود یک میلیارد و ۳۰۰ میلیون دلار ارز ترجیحی پرداخت شده و پیش بینی می کنیم طی چهار تا پنج روز آینده حدود ۲۵۰ میلیون دلار دیگر نیز پرداخت شود؛ به این ترتیب در پنج ماهه نخست سال تقریباً نیمی از ارز ترجیحی مورد نیاز پرداخت خواهد شد.

وی اضافه کرد: در بخش ارز غیرترجیحی نیز حدود ۸۰۰ تا ۸۵۰ میلیون دلار ارز برای شرکت های دارویی تخصیص یافته و حدود ۶۵۰ میلیون دلار از این میزان در چهار ماه نخست سال توسط شرکت های دارویی خریداری شده است و شرکتها به دلیل کمبود نقدینگی در تامین ارز غیر ترجیحی مشکل دارند.

آخرین وضعیت تامین داروهای بیماران  هموفیلی و تالاسمی
پیرصالحی درباره وضعیت داروهای بیماران خاص و هموفیلی نیز گفت: فاکتور هشت بیماران هموفیلی تأمین شده و مشکل خاصی در این زمینه نداریم. تنها در مورد نوع خاصی از فاکتور هشت، یعنی فاکتور فون ویلبراند، به دلیل وابستگی به یک شرکت اروپایی و مشکلات واردات، با محدودیت مواجه هستیم و در حال بررسی تأمین آن از منابع دیگر و کشورهای واسط هستیم.

وی درباره داروهای بیماران تالاسمی نیز اظهار کرد: تمام داروهایی که این بیماران مصرف می کنند، نمونه ایرانی دارند و موجود است؛ با این حال برخی بیماران با توجه به شرایط خاص خود درخواست داروی خارجی دارند که در برخی موارد موجود نیست و از سوی دیگر، اختلاف قیمت داروی خارجی با نمونه داخلی به دلیل پوشش های بیمه ای برای بیماران قابل توجه است.

رئیس سازمان غذا و دارو افزود: در حوزه هموفیلی نیز فیبرینوژن به تازگی تأمین و توزیع شده و اگرچه میزان آن محدود است، اما موجود است. در مورد فاکتور ۱۳ نیز به دلیل نبود جایگزین، مذاکرات طولانی با شرکت مربوطه انجام شد تا قیمت مناسب تری حاصل شود. اگرچه قیمت همچنان از نظر ما مناسب نیست، اما برای حفظ جان بیماران مجبور به تأمین آن هستیم و این کار انجام شده است.

افزایش قیمت دارو کنترل شده است

پیرصالحی درباره افزایش قیمت دارو نیز گفت: افزایش قیمت دارو کنترل شده است و در کمیسیون قیمت بررسی و تعیین می شود. از ابتدای سال دو افزایش قیمت گروهی داشتیم که در ۱۶ فروردین و اواسط خردادماه انجام شد و تقریباً دو سوم داروها در این دو مرحله قیمت گذاری شدند.

وی ادامه داد: خارج از این موارد، کمیسیون قیمت که هر دو هفته یک بار تشکیل می شود، داروهایی را که قیمت آنها بالا یا سود آنها غیرمنطقی باشد بررسی می کند. تعداد داروهایی که از ابتدای سال تاکنون بیش از یک بار افزایش قیمت داشته اند بسیار کم است، مگر اینکه شرایط خاصی وجود داشته باشد.

رئیس سازمان غذا و دارو با اشاره به افزایش هزینه های تولید و واردات دارو نیز گفت: وقتی قیمت محصولات جانبی و محصولات صنایع پتروشیمی افزایش پیدا می کند، مشخص است که هزینه تولید سرم، قرص، سرنگ، آنژیوکت و ست سرم نیز افزایش می یابد. افزایش قیمت آلومینیوم نیز بر هزینه بسته بندی اثرگذار است.

ارز ترجیحی شامل هزینه حمل دارو نمی شود

وی درباره افزایش هزینه های حمل دارو نیز افزود: از ابتدای جنگ تا امروز تقریباً هر ماه هزینه حمل افزایش پیدا کرده است؛ به عنوان نمونه، هزینه حمل یک کانتینر  به ایران که پیش از این حدود دو تا سه هزار دلار بود، امروز در برخی موارد به ۳۰ هزار دلار رسیده است. این هزینه ها با ارز آزاد پرداخت می شود و ارز ترجیحی شامل هزینه حمل نمی شود.

پیرصالحی تأکید کرد: از سوی دیگر، هزینه مواد اولیه در دنیا نیز افزایش یافته است. جنگ در خلیج فارس هزینه انرژی را افزایش داده و بر هزینه تولید مواد اولیه در کشورهایی مانند هند و چین اثر گذاشته است. بنابراین اگر قیمت دارو از حد مشخصی پایین تر باشد، کارخانه های داروسازی امکان ادامه فعالیت نخواهند داشت باید به تعادلی میان بیمار و تولیدکننده برسیم؛ به طوری که کمترین فشار به مردم وارد شود و از طرفی باید سازمان های بیمه گر افزایش هزینه ها را پوشش دهند. هر دارویی که نتوانیم از داخل تأمین کنیم، ناچاریم با چندین برابر قیمت از شرکت های خارجی خریداری کنیم.

پیرصالحی درباره داروهای اهدایی نیز گفت: عمده داروهایی که توسط هلال احمر تحویل گرفته شد، با همکاری سازمان غذا و دارو و بر اساس سهمیه بندی استان ها و بیمارستان ها در همان شرایط جنگ توزیع شد. تعداد محدودی از داروهای اهدایی به دلایل مختلف باقی مانده اند که برخی از آنها اصلاً قابلیت مصرف ندارند، از جمله داروهایی که در فهرست دارویی ایران قرار ندارند. با این حال، هر داروی اهدایی که قابلیت مصرف داشته، توزیع شده است.

مسدود کردن صرف صفحات غیرمجاز حوزه دارو و سلامت بازدارنده نیست

او همچنین درباره تبلیغات غیرمجاز دارو و فرآورده های سلامت در فضای مجازی گفت: تبلیغات در فضای مجازی یکی از معضلات جدی در حوزه دارو و سلامت است و بازرسی سازمان تاکنون چندین هزار صفحه مجازی را به دلیل تبلیغات غیرمجاز معرفی و مسدود کرده است. ایجاد یک صفحه جدید در شبکه های اجتماعی کار دشواری نیست، اما صرف مسدود کردن یک صفحه یا شماره تلفن، بازدارندگی لازم را ایجاد نمی کند و فرد می تواند به سرعت صفحه یا گروه جدیدی ایجاد کند.