اصغر فرهادی ؛ تندروهای داخل و خارج به او حمله می کنند

۲۷ اردیبهشت ۱۴۰۵ - ۰۷:۵۱ زمان مطالعه : 3 دقیقه

سرویس فرهنگ و هنر - داستان‌های موازی فیلم جدید اصغر فرهادی چند روز قبل روی پرده جشنواره کن رفته، با تشویق ایستاده‌ای پنج و نیم دقیقه‌ای و واکنش مثبت منتقدان بین‌المللی، که ماشین جنجال‌سازی از دو طرف به راه افتاد.

به گزارش خبرآنلاین سایت عصر ایران نوشت: از داخل کشور، برخی رسانه ها به او تاختند که چرا در نشست مطبوعاتی آنقدر که باید از «جنگ» و «دشمن» نگفته؟ یکی نوشت که فرهادی «مرز میان اغتشاش داخلی و تجاوز خارجی را از بین برده» و دیگری از «حراج غیرت ملی» نوشت. از خارج هم صداهایی بلند شد که چرا فرهادی موضع روشن تری در قبال اوضاع داخل ایران نگرفته، چرا سیاسی تر صحبت نکرده، چرا آنقدر که ما می خواهیم حرف نزده؟ این دو موج با هم فرق دارند، اما یک چیز مشترک دارند: هر دو از یک هنرمند می خواهند که سخنگوی اردوگاه آن ها باشد. حالا بگذارید صادقانه بپرسیم: اصغر فرهادی چه کرده؟ پیش از پایان مهلت ترامپ برای حمله به ایران، از هنرمندان جهان خواسته بود صدایی باشند در برابر تخریب زیرساخت های غیرنظامی. بیانیه داده که «حمله به زیرساخت های یک کشور جنایت جنگی است» و از همه خواسته برای متوقف کردن این روند غیرانسانی متحد شوند. این یعنی سکوت؟ این یعنی بی تفاوتی؟ مشکل اینجاست: هیچ کدام از این منتقدان دنبال «حقیقت» نیستند. دنبال «ابزار» هستند. رسانه های داخلی که سال ها فرهادی را می زدند، به محض اینکه او در جشنواره ای انتقادی جواب داد، لحن خود را عوض کردند. طرف مقابل هم همین طور، وقتی فرهادی آنچه را که می خواهند نگوید، می شود «سازشکار» و «محافظه کار». این بازی قدیمی است. کسی که در میدان این دو جبهه گیر کند، از هر طرف سنگ می خورد. و کسی که این سنگ باران را هدایت می کند؟ تندروهای هر دو سو هستند، کسانی که از قطبی سازی زندگی می کنند، کسانی که اگر همه در دو سنگر قرار بگیرند راحت ترند. یک هنرمند مگر چقدر مدیون است؟ فرهادی با فیلم هایش سال ها از آدم های معمولی، از تضادهای اجتماعی ایران، از دروغ و صداقت و شرافت گفته است. اما انگار این کافی نیست و باید هر بار که به جشنواره ای می رود، بیانیه سیاسی هم بخواند. اگر نخواند، از این طرف خائن است و از آن طرف بزدل. این مطالبه، ناعادلانه است. نه به این خاطر که سیاست بد است. به این خاطر که وقتی از هنرمند انتظار داری دقیقاً همان چیزی را بگوید که تو می خواهی، دیگر مطالبه نیست، امر و نهی است. تنها کسانی که از این جنجال ها سود می برند، همان هایی هستند که می خواهند ایران را در دوگانه های بی پایان نگه دارند. نه فرهادی از این قضیه سودی می برد، نه مردم ایران، نه سینما. فقط تندروها سود می برند. چه آنهایی که در تهران بیانیه می دهند، چه آنهایی که از خارج کشور توئیت می فرستند. آنچه واقعاً شایسته توجه است این است که یک کارگردان ایرانی، با فیلمی فرانسوی زبان، در کنار بزرگانی چون آلمودووار و هاماگوچی، با بازی ایزابل هوپر و ونسان کسل و کاترین دونو، در معتبرترین جشنواره سینمای جهان حضور دارد. این یک اتفاق فرهنگی بزرگ است، چیزی که می توانست دستمایه غرور و گفت وگو باشد. اما ترجیح دادیم درباره اش جنجال بسازیم. این شاید تلخ ترین داستان موازی این روزهای ماست. 17302