به هر صدایی اعتماد نکنید - کلاهبرداران حالا صدای عزیزان تان را هم جعل می کنند

به گزارش سرویس علم و فناوری خبر ناب به نقل از همشهری - یکتا فراهانی: تصور کنید نیمه شب تلفن تان زنگ می خورد و صدای فرزندتان را می شنوید که با اضطراب می گوید تصادف کرده، گرفتار پلیس شده و برای حل ماجرا فوراً به پول نیاز دارد. صدا کاملاً آشناست؛ لحن، مکث ها و حتی نفس کشیدن او را می شناسید. در چنین لحظه ای احتمالاً فرصت چندانی برای فکرکردن ندارید. اما ممکن است کسی که آن سوی خط است، فرزند شما نباشد.

فقط یک وویس ۳ ثانیه ای کافی است

دکتر محمد عنبری فلوشیپ و پسادکتری هوش مصنوعی - برگزیده جشنواره اختراعات سیلیکون ولی آمریکا و جایزه پروفسور تسلا و دبیر شورای عالی متخصصین هوش مصنوعی ایران و مدیرعامل شرکت دانش بنیان می گوید: دوران «شنیدن» به مثابه سند هویت برای همیشه به پایان رسید؛ هوش مصنوعی با ۳ ثانیه صدا، اعتماد شما را می دزدد!

پیشرفت مدل های پایه ای مانند VALL-E و VoiceBox، شبیه سازی لحظه ای صدا را ممکن ساخته است. کلاهبرداری های نسل جدید، دیگر شنود نیستند؛ بازآفرینی تمام عیار هویت صوتی اند. در عصر «محتوای جعلی عمیق هوش مصنوعی»، گوش و چشم، هر دو می توانند خطا کنند. هوش مصنوعی چطور جای عزیزان تان حرف می زند؟

ساعت ۲:۳۰ بامداد. تلفن همراه به صدا در می آید. شماره ای که ثبت نشده، اما پیش از اینکه بتوانید «الو» بگویید، صدایی از آن سوی خط فریاد می زند: بابا منم... تصادف کردم، پلیس من را و نگه داشته اگر این مقدار مبلغ کارت به کارت طرف شاکی انتقال نکنم گرفتار میشم و...

قلب تان از جا کنده می شود. لحن، اضطراب، حتی نفس های بلندش، بی نقص شبیه بستگان است. شما فقط ۳۰ ثانیه فرصت دارید تا سرنوشت یک تراکنش بانکی را تعیین کنید.

رشد سریع مهندسی اجتماعی صوتی

به گفته دبیر شورای عالی متخصصین هوش مصنوعی ایران، این فیلمنامه تریلرهای سایبری نیست؛ این «واقعیت عملیاتی» جرایم سازمان یافته در سال ۲۰۲۶ است. اف بی آی (FBI) و کمیسیون تجارت فدرال آمریکا (FTC) رسماً اعلام کرده اند که «مهندسی اجتماعی صوتی» (Voice Social Engineering) سریع ترین رشد را در میان جرایم مالی دارد. مشکل فقط پیشرفت فناوری نیست؛ مشکل این است که مغز انسان در تشخیص بازنمایی های دیجیتال از اصوات ارگانیک، اغلب ناتوان است.

انقلاب خاموش در الگوریتم های تولید صدا

تا سه سال پیش، شبیه سازی صدا (Voice Cloning) نیازمند ساعت ها داده بدون نویز و قدرت پردازش ابری بود. اما ظهور مدل های متنوع در این حوزه، قواعد بازی را بر هم زده است.

گاهی با تنها ۳ ثانیه صدای هدف، با استفاده از معماری رمزگذار‑رمزگشای عصبی و مکانیزم کوانتیزاسیون باقی مانده (RVQ)، نه تنها تن صدا که احساسات، آکوستیک اتاق و حتی لحن نفس کشیدن را کپی می کند.

حمله به نقطه کور مغز: چرا در لحظات بحرانی فریب می خوریم؟

به عقیده دکتر عنبری، وقتی تماس گیرنده می گوید «تصادف کردم»، قشر پیشانی مغز که مسئول استدلال منطقی است، بلافاصله توسط دستگاه لیمبیک (سیستم هیجانی) مهار می شود. بدن وارد حالت «جنگ یا گریز» می شود و جعبه سیاه تصمیم گیری، فدای سرعت عمل می شود.

تراژدی اعتماد در عصر دیپ فیک


برگزیده جشنواره اختراعات سیلیکون ولی آمریکا می گوید کلاهبرداران حرفه ای دقیقاً از همین «پنجره بحران» استفاده می کنند:

۱. القای اضطراب فوری (الان پول بفرست).

۲. اعمال فشار محرمانگی (به هیچ کس نگو، مبادا پرونده ات بدتر شود).

۳. استفاده از اطلاعات زمینه ای (نام دوستش، مقصد سفرش) که از شبکه های اجتماعی استخراج شده است.

۴. شکاف فاحش با جهان؛ رویکرد افتراقی، ضرورت نه فوریت

چگونگی مقابله با دیپ فیک

دکتر عنبری اضافه می کند در سوی دیگر جهان، اتحادیه اروپا با قانون هوش مصنوعی (AI Act)، تولید محتوای هایپر رئالیستی را «خطر سیستمی» تلقی و جریمه های نقدی تا سقف ۳۵ میلیون یورو را برای پلتفرم های متخلف وضع کرده است.

مقایسه با رویکردهای تقنینی در اتحادیه اروپا، ایالات متحده و چین نشان می دهد که جرم انگاری اختصاصی تولید محتوای جعلی عمیق با رویکرد افتراقی، ضرورتی انکارناپذیر است. این یعنی در دنیا، قانون گذاران به این نتیجه رسیده اند که با «یک تیغ» نمی توان با «هزارچهره دیجیتال» مقابله کرد؛ بنابراین نیاز به جرایم جداگانه با عناصر مادی مختص به خود داریم.

راهکار چیست؟

آیا باید به همه بدبین بود؟ دکتر عنبری پاسخ می دهد خیر؛ باید «هوشمندانه بدبین» بود. یک پروتکل ۳۰ ثانیه ای می تواند زندگی شما را نجات دهد:

توقف مطلق: اولین واکنش شما به درخواست مثلاً درخواست پولی باید «نه» مودبانه باشد.

راستی آزمایی با شماره قدیمی: از همان لحظه با گوشی دوم یا خط ثابت، با شماره ای که قبلاً ذخیره کرده اید (نه شماره تماس گیرنده) با فرد موردنظر تماس بگیرید.

کلمه رمز پویا: یک سؤال ازپیش تعیین شده که در هیچ شبکه اجتماعی ثبت نشده است، مثلاً: «پسرم شب گذشته شام چه خوردیم؟»

پرچم قرمز محرمانگی: اگر تماس گیرنده گفت «به هیچ کس نگو»، بدون شک کلاهبردار است. کلاهبرداران از پنهان کاری به عنوان سلاح اصلی علیه هوشیاری قربانی استفاده می کنند.

مسیر غیرقابل بازگشت: اگر روش پرداخت، رمزارز (USDT/Bitcoin) یا کارت هدیه است، یعنی قصد بازگرداندن پول وجود ندارد و حمله با ۹۹ درصد احتمال، جعلی است.

این خبر توسط سایت همشهری آنلاین منتشر شده و خبر ناب صرفا آن را به اشتراک گذاشته است.

منبع : همشهری آنلاین