رویای دید 360 درجه - چرا داشتن (چشم پشت سر) آن قدرها هم ایده خوبی نیست؟

به گزارش سرویس بین الملل خبر ناب به نقل از همشهری - همشهری آنلاین، فرخنده رفائی: داشتن چشم در پشت سر، قابلیتی خارق العاده به نظر می رسد؛ تصور کنید یکی از چشمانتان پشت سر بود و می توانستید در لحظه با دیدی ۳۶۰ درجه همه اطرافتان را ببینید، از هرچه دور و برتان اتفاق می افتد، آگاه شوید و متناسب با آن واکنش نشان دهید! اما دانشمندان می گویند این قابلیتِ ظاهرا جذاب، می توانست هزینه سنگینی برای مغز و سیستم بینایی داشته باشد.

انسان در حالت طبیعی، زمانی که مستقیم به جلو نگاه می کند حدود ۱۸۰ درجه از محیط اطراف خود را می بیند. دو چشم در قسمت جلوی سر قرار گرفته اند و هرکدام تصویر محیط را از زاویه ای کمی متفاوت دریافت می کنند. بخش قابل توجهی از این تصاویر روی یکدیگر همپوشانی دارند و مغز از همین اطلاعات مشترک برای ساختن یک تصویر سه بعدی استفاده می کند.

این همپوشانی همان چیزی است که به انسان امکان «درک عمق» می دهد؛ یعنی مغز می تواند تشخیص دهد یک شیء در چه فاصله ای قرار دارد و کدام جسم به ما نزدیک تر یا دورتر است. این توانایی در فعالیت های روزمره ای مانند رانندگی، ورزش، خواندن، نوشتن و هماهنگی میان دست و چشم اهمیت دارد.

اما اگر یکی از چشم ها به پشت سر منتقل شود، میدان دید انسان به شکل چشمگیری افزایش پیدا می کند. چشم جلویی می تواند محیط مقابل را ببیند و چشم پشتی هم بخش بزرگی از فضای پشت سر را پوشش دهد. در نتیجه، فرد می تواند تقریبا تمام فضای اطراف خود را بدون چرخاندن سر زیر نظر داشته باشد؛ چیزی نزدیک به یک «میدان دید ۳۶۰ درجه».

این قابلیت البته به معنای آن نیست که فرد یک تصویر کامل، یکپارچه و با وضوح یکسان از تمام ۳۶۰ درجه محیط خواهد داشت. مسئله مهم تر این است که دو چشم دیگر بخش مشترکی از یک صحنه را نمی بینند. بنابراین مغز اطلاعات لازم برای ایجاد تصویر سه بعدی و تشخیص دقیق عمق را به اندازه حالت طبیعی در اختیار نخواهد داشت.

به گزارش پاپ سای، ابیگیل ویتمر، متخصص بینایی، توضیح می دهد که جایگاه چشم ها در جانوران تا حد زیادی با سبک زندگی آنها ارتباط دارد. شکارچیانی مانند انسان معمولا چشم های رو به جلو دارند تا بتوانند فاصله و عمق را دقیق تر تشخیص دهند، در حالی که بسیاری از جانوران شکارشونده چشم هایی در دو طرف سر دارند تا میدان دید وسیع تری برای شناسایی خطر داشته باشند.

جغد نمونه ای جالب از این سازگاری است. چشم های این پرنده در جلوی سر قرار گرفته اند و به ایجاد درک عمق کمک می کنند، اما چشم ها نمی توانند در حدقه حرکت کنند. جغد برای جبران این محدودیت، گردن بسیار انعطاف پذیری دارد و می تواند سرش را تا حد زیادی به سمت پشت بچرخاند.

در نتیجه، اگرچه داشتن دو چشم در جلو و پشت سر می توانست انسان را به دیدی نزدیک به ۳۶۰ درجه برساند، این مزیت با کاهش همپوشانی تصاویر دو چشم و در نتیجه تضعیف درک عمق همراه می شد. سیستم بینایی انسان در واقع میان «وسعت میدان دید و توانایی دید سه بعدی» یک سازش تکاملی ایجاد کرده است.

این خبر توسط سایت همشهری آنلاین منتشر شده و خبر ناب صرفا آن را به اشتراک گذاشته است.

منبع : همشهری آنلاین