مشروطه بعد از 120 سال به روایت تصویر؛ وقتی تصاویر سخن می گویند

به گزارش سرویس فرهنگ و هنر خبر ناب به نقل از خبرآنلاین - به نقل مهر، موزه عکسخانه شهر به مناسبت صد و بیستمین سالگرد جنبش مشروطه نمایشگاهی با عنوان «مشروطه به روایت تصویر» با ۷۲ عکس و کارت پستال برگزار کرده است. این نمایشگاه شامل ۴۸ عکس از جنبش مشروطه در تبریز است. ۱۰ کارت پستال تصویرسازی شده با فضایی فانتزی و ملهم از نقاشی قاجاری از شکنجه های مربوط به دوران مشروطه که برای اولین بار به نمایش گذاشته می شود و ۱۴ تصویر نیز از کارت پستال های متفاوت دوران مشروطه از جمله تصاویری از دسته های مجاهدان، متحصنان و آغاز به کار مجلس شورای ملی برگزیده شده است.

۱۲۰ سال از جنبشی می گذرد که نه تنها ساختار سیاسی ایران را دگرگون کرد، بلکه شیوه دیدن جامعه از خود را نیز تغییر داد. انقلاب مشروطه، در کنار مفاهیمی چون قانون، مجلس، آزادی و مشارکت عمومی، با گسترش عکاسی و فرهنگ تصویری در ایران شکل گرفت.

از همین رو، بسیاری از مهم ترین خاطرات آن دوران نه فقط در اسناد مکتوب، بلکه در تصاویر و کارت پستال ها از جمله، پرتره های افراد سرشناس، عکس های جمعی متحصنان، صحنه های اجتماعات شهری، نظامیان مردمی از شهرهای مختلف ایران و ... باقی مانده اند.

در بخشی از بیانیه نمایشگاه نوشته شده است: «این نمایشگاه که با گردآوری ۴۸ تصویر تاریخی از رخدادها به ویژه در شهر تبریز، شخصیت ها و فضاهای مشروطه و نیز مجموعه ای از کارت پستال های تصویرسازی شده (که برای اولین بار به نمایش درآمده اند)، تلاشی است برای بازخوانی یکی از مهم ترین فصل های تاریخ معاصر ایران از دریچه تصویر. کارت پستال های مربوط به شکنجه ها و خشونت های استبداد، تنها بازنمایی رنج نیستند؛ بلکه یادآور بهایی هستند که برای دستیابی به قانون، عدالت و آزادی پرداخت شد.

در کنار آن، کارت پستال های مربوط به رجال، اجتماعات مردمی و نخستین دوره های مجلس شورای ملی، چهره دیگر مشروطه را به نمایش می گذارند؛ چهره ای که بر امید، مشارکت و شکل گیری نهادهای مدرن استوار بود. عکس، برخلاف روایت های شفاهی و متون تاریخی، لحظه را متوقف و آن را به حافظه ای ماندگار بدل می کند.»

هر تصویر در این نمایشگاه، سندی از یک زمان و در عین حال دعوتی است برای تأمل درباره نسبت گذشته و امروز؛ اینکه چگونه آرمان های یک جنبش تاریخی همچنان در حافظه جمعی ما حضور دارند و چگونه تصویر می تواند واسطه ای برای بازاندیشی آن تجربه باشد.

این نمایشگاه نه در پی داوری تاریخ، بلکه در پی زنده نگه داشتن حافظه بصری مشروطه است؛ حافظه ای که از خلال چهره ها، خیابان ها، اجتماعات، مجلس، مقاومت و رنج، روایتگر یکی از سرنوشت سازترین لحظات تاریخ ایران است.

این مجموعه، فرصتی برای گفتگو میان گذشته و اکنون فراهم آورده است و مخاطب را به تأمل در ارزش اسناد تصویری، نقش عکاسی در ثبت تاریخ و اهمیت میراث مشروطه در فرهنگ معاصر ایران دعوت می کند.

جایگاه عکس های تاریخی در بازسازی تاریخ یک کشور، جایگاهی حیاتی و جایگزین ناپذیر دارد. در حالی که متون تاریخی گاهی تحت تأثیر دیدگاه های نویسندگان یا فراموشی های زمان قرار می گیرند، تصویر با صداقتی بی پرده، حقیقت عیان یک لحظه را فریاد می زند.

عکس های دوران مشروطه، تضادهای اجتماعی، پوشش ها، معماری شهری و حتی احساسات جاری در چهره های مردم آن دوران را به گونه ای ثبت کرده اند که هیچ روایت مکتوبی نمی تواند به دقت آن دست یابد. این میراث تصویری، در واقع «شاهدان خاموش» تاریخ هستند که از هرگونه بازنویسی یا تحریف مصون مانده اند تا حقیقت را برای آیندگان پاسداری کنند.

عکس های نمایشگاه «مشروطه» به ما می آموزند که تاریخ، تنها مجموعه ای از سال ها و نام های خشک در کتاب ها نیست، بلکه مجموعه ای از چهره های زنده، نگاه های امیدوار و دست های گره خورده ای است که در لحظه ای از زمان، برای تغییر سرنوشت یک ملت تلاش کردند. حفظ و بازخوانی این تصاویر، در واقع تکریم همان اراده های جمعی است که امروز ما را به اینجا رسانده است.

نمایشگاه عکس «مشروطه» که از روز ۱۵ مرداد بازدید عمومی دارد، تا ۲۵ شهریور ادامه خواهد داشت و برای علاقه مندان به تاریخ معاصر ایران، تاریخ عکاسی، جامعه شناسی و مطالعات بینارشته ای جذاب و تماشایی خواهد بود.

این خبر توسط سایت خبرآنلاین منتشر شده و خبر ناب صرفا آن را به اشتراک گذاشته است.

منبع : خبرآنلاین