جشنواره نگاران به جای خبرنگاران!

به گزارش سرویس فرهنگ و هنر خبر ناب به نقل از خبرآنلاین -  یکی از کارهایی که همیشه من و بسیاری از استادان و همکاران ارجمندم در جمع بندی آثار برگزیده انجام می دهیم این است که این مطالب را از نظر کپی بودن و اصالت منبع کنترل کنیم. بارها پیش آمده در جشنواره ای بیشتر آثار راه یافته به بخش نهایی را کنترل کردیم و بیشتر آنها را به دلیل کپی بودن قسمت اعظم مطلب، از لیست نهایی حذف کردیم.

برای رعایت انصاف و عدالت در بیشتر موارد به ویژه در بخش هایی مثل تیتر و یادداشت که نقش سلیقه بیشتر از سایر قالب های روزنامه نگاری است چند اثر نهایی را برای استادان برجسته و همکاران باسابقه فرستاده ام تا نظر هر یک از آنان را ـ بدون اینکه در جریان دیدگاه دیگران قرار بگیرند ـ جویا شوم تا جمع بندی ام دقیق تر و منصفانه تر باشد.

در چند سال اخیر مشکل جدیدی به موضوع داوری ما اضافه شده است؛ معضلی که خودش «شاهکار» است، اما استفاده بی رویه و بدون منبع از آن برای ما «معضل» شده است! بله، سخن از «هوش مصنوعی» است. من در کلاس های روزنامه نگاری ام بخشی را به هوش مصنوعی و ضرورت و راه های استفاده از آن برای روزنامه نگاران اختصاص می دهم، اما همواره تاکید می کنم هوش مصنوعی باید «دستیار» روزنامه نگار باشد، نه اینکه به جای او قرار گیرد.

بسی تاسف که در دو سه سال اخیر بارها شاهد بودیم که در واقع ما بیشتر از آنکه آثار همکاران را داوری کنیم، دستپخت هوش مصنوعی را داریم قضاوت می کنیم! به تجربه دریافته ام براساس بعضی کلیدواژه ها و همچنین شباهت بسیار زیاد بعضی آثار به ویژه از نظر ساختاری، کدام اثر را هوش مصنوعی نوشته و همکار روزنامه نگار ما به نام خود منتشر کرده و سرخوشانه برای داوری و برنده شدن در جشنواره ها ارسال می کند.

در هفته گذشته که در حال داوری دومین جشنواره ملی چای بودم به معضل جدیدی در کنار سایر مشکلات داوری جشنواره ها پی بردم. در یک سال گذشته هم کمابیش به این موضوع پی برده بودم، اما این بار اصطلاحا گیر دادم تا ته داستان را دربیاورم.

خودشان نمی نویسند؛ تاثیرگذار هم نیست

هدف از جشنواره های مختلف رسانه ای اعم از ملی، منطقه ای، استانی، موضوعی و ... این است که از صاحبان آثار درخشانی که علاوه بر رعایت استانداردهای روزنامه نگاری توانسته اند در جامعه اثرگذار باشند تجلیل و قدردانی شود؛ به عبارتی غیر از قوی بودن اثر، میزان دیده شدن یا به قول امروزی ها، «وایرال شدن» هم مهم است، هر چند متاسفانه متر و ملاک پررنگ و مهمی برای سنجش این گزاره نداریم.

یک اتفاق عجیب در بعضی جشنواره ها در حال رخ دادن است که برای من که دائم در حال داوری هستم دیگر فریبی نخ نما شده است. متاسفانه چند نفر هستند که به جای تولید اثر برای مردم و جامعه، گویا براساس جشنواره های مختلف کشور اثر تولید می کنند! این افراد که تعدادشان از انگشتان دو دست هم تجاوز نمی کند به فراخوان هایی که منتشر می شود نگاه می کنند و دقیقا براساس موضوعات مطرح شده در پوسترهای فراخوان جشنواره ها در قالب های خواسته شده مطلب تولید می کنند؛ آنان حتی در بخش های ویژه هم شرکت می کنند. حداکثر آثار قابل قبول را در هر بخش و قالب می فرستند تا در نهایت یکی از آنها رتبه بیاورد. اگر این مطالب دستپخت خودشان بود شاید زیاد قابل ملامت نبود، اما قسمت بیشتر مطالب شان کپی و یا حاصل استفاده از هوش مصنوعی است!

دو نفر از این افراد خیلی شاخص هستند، به طوری که با فاصله از دیگران در شرکت در جشنواره ها پیش افتاده اند.

نفر اول، فردی به نام «شهرام. ش» است که به عنوان امضا، گهگاه سمتش را این گونه قید می کند: «نویسنده برگزیده با کسب ۳۷ رتبه برتر در جشنواره های بین المللی، ملی و تخصصی مطبوعات و خبرگزاری های کشور»!

فراخوان جشنواره چای در مرداد 1405 منتشر شده است و آثار این فرد درباره چای و بخش ویژه جشنواره که به نوغان و ابریشم اختصاص دارد، در تاریخ های 5، 9، 15، 17، 22 و 25 شهریور در چند رسانه! منتشر شده است. قبل و بعد این تاریخ از این فرد که ساکن استان های شمالی نیز نیست مطلقا مطلبی در این زمینه نمی بینید!

نفر دوم از نفر اول هم عجیب تر است! فردی به نام «هدی. ر» از استان کرمان که یک پایگاه خبری دارد دقیقا براساس فراخوان جشنواره ها مطلب تولید می کند؛ درست تر بخواهم بگویم داده ها را می دهد به هوش مصنوعی تا برایش اثر تولید کند؛ از حق نگذریم که در این زمینه بسیار هم قوی عمل می کند و اگر داور تجربه لازم را نداشته باشد قطعا فریب می خورد، کمااینکه بارها داوران فریب خورده و کلی به ایشان جایزه دادند تا با افتخار در سایتش بزند: افتخارآفرینی مدیرمسئول و سردبیر ... در فلان جشنواره و بهمان همایش! عجیب تر اینکه این آثار فقط و فقط در پایگاه خبری که به نام خود ایشان است منتشر می شود.

به نام هوش مصنوعی!

براساس اطلاعات ارایه شده در سایت خود ایشان، هر اثری که برای جشنواره فرستاده ـ تا لحظه نوشتن این یادداشت ـ کمتر از 40 کلیک خورده است! تاریخ آثار ارسالی از سوی نامبرده هم بعد از فراخوان جشنواره در مردادماه بوده است و مانند نفر قبلی، نه بعد و نه قبل جشنواره مطلقا چیزی درباره چای و نوغان و ابریشم در آثار او نمی بینید. دو مطلب ارسالی از سوی این فرد را به هوش مصنوعی دادم؛ پاسخ هوش مصنوعی این بود:

برآورد من: حدود ۷۵ تا ۸۵ درصد احتمال استفاده قابل توجه از هوش مصنوعی

پاسخ تفصیلی هوش مصنوعی را در ادامه ببینید!

البته به این پاسخ هوش مصنوعی به تنهایی نباید اکتفا کرد، اما وقتی به سوابق این فرد که مطلبی درباره این موضوع قبل و بعد جشنواره ندارد؛ محل سکونتش با چای و ابریشم هیچ نسبتی ندارد و سابقه حضورش در جشنواره های مشابه که توضیح دادم توجه کنیم، موضوع خیلی روشن می شود.

این موضوع را به طور خاص درباره این دو نفر در چند جشنواره ای که از ابتدای سال داور بودم، کنترل کردم. غیر از چند موردی که از دست آنان دررفته است، در بقیه موارد حضور فعال داشته اند و تاسف بار اینکه همکاران من به صورت مستمر گول آنان را خورده ند و به آنان جایزه داده اند.

این افراد و چند نفر دیگر، در غیاب روزنامه نگاران و خبرنگاران برجسته ای که اصلا در جشنواره ها شرکت نمی کنند و یا دست خالی برمی گردند منتخب اعلام می شوند و علاوه بر گرفتن جایزه نقدی و تندیس و لوح، این عناوین را برای گرفتن آگهی فاکتور می کنند و از تیترهای غلوآمیزی چون «افتخارآفرینی مدیرمسئول ... در صحن بهارستان» یا «مدیرمسئول ...، برگزیده جشنواره فلان» یا «سردبیر ...، نفر اول جشنواره بهمان» بهره می برند!

چندی پیش در انتخاب آثار نهایی هفتمین جشنواره ملی «بورس و رسانه» اثری از این فرد را از بین منتخبان بیرون کشیدم. جایزه نفر اول 50 میلیون تومان بود. دو داور دیگر که در این حوزه بسیار متخصص هستند اثر را که خوانده بودند گفتند این فرد باید بالای 30 سال در بازار سرمایه باشد تا این چنین به واژه های تخصصی بورس احاطه داشته باشد؛ نیمی از حرف شان درست بود. «هوش مصنوعی» تخصصش بیشتر از فردی باتجربه 30 ساله است. بداقبالی این فرد این بود که منِ داور او را می شناختم و البته خوش اقبالی او این است که بسیاری از داوران ایشان را نمی شناسند.

یک سوزن هم به خودم و استادان ارجمندی که در مقام سخت قضاوت آثار همکاران قرار دارند بزنم؛ ما در واقع قرار است آثار همکاران رسانه ای خود را داوری کنیم، نه دستپخت هوش مصنوعی را؛ همچنین اثری که کمتر از 40 کلیک خورده که احتمالا نیمی از آن نیز کار خود نویسنده است چه تاثیرگذاری ای در جامعه داشته است که شایسته دریافت جایزه باشد؛ آثاری که خود فرستنده نیز ننوشته است.

به نظرم باید به احترام عدالت و حرفة زخم خورده روزنامه نگاری در این زمینه دقت بیشتری داشته باشیم. این اصل کلی که عده ای همیشه به نتیجه داوری انتقاد دارند، اجتناب ناپذیر است، اما پیشنهاد می کنم حتما چند اثری که قرار است به عنوان آثار منتخب و برتر معرفی کنیم دقیق تر و جزئی تر کنترل کنیم تا بیشتر، بهتر و دقیق تر عدالت و انصاف را رعایت کنیم.

این خبر توسط سایت خبرآنلاین منتشر شده و خبر ناب صرفا آن را به اشتراک گذاشته است.

منبع : خبرآنلاین