تولید برق خورشیدی، بخشی از ناترازی برق را رفع می کند

به گزارش سرویس اقتصادی خبر ناب به نقل از خبرآنلاین - خبر آنلاین اهمیت تنوع بخشی به سبد تولید برق در ایران به رغم لزوم توجه به امنیت انرژی و حرکت به سوی انرژی های پاک، به دلیل چالش در تامین پایدار سوخت نیروگاهی دو چندان شده است. از این رو توجه به افزایش ظرفیت نیروگاه های تجدیدپذیر همچون انرژی خورشیدی در سال های گذشته بسیار مورد توجه قرار گرفته است. این مهم در شرایطی مورد توجه قرار گرفته که کشور درگیر انواع ناترازی ها در حوزه انرژی و به طور خاص تامین برق شده است و استفاده از منابع جایگزین و تجدید پذیر می تواند در برون رفت از این وضعیت فعلی به کار کشور آید.

افزایش ظرفیت نیروگاه های تجدیدپذیر خورشیدی و بادی به دلیل ماهیت و وابستگی به شرایط جوی، چالش هایی را برای پایداری شبکه و بهره برداری از آن به وجود می آورد، بنابراین هرگونه توسعه ظرفیت باید متناسب با ساختار و شرایط اقلیمی هر کشور تعیین شود.

براساس شاخص آژانس بین المللی انرژی، ۶ فاز مختلف برای ظرفیت انرژی تجدیدپذیر در کشورها وجود دارد که هر فاز بنا به ملاحظاتی که دارد، امکان دارد نیازمند تغییراتی در ساختار شبکه برق و انجام اقداماتی باشد. براساس محاسبات مرکز پژوهش های مجلس، ایران در حال حاضر در فاز اول قرار دارد. با وضعیت فعلی شبکه برق کشور، تا ۲۱.۴ هزار مگاوات بدون هیچ گونه تغییر خاص در شبکه برق و تا ۳۴ هزار مگاوات صرفا با بهبود پیش بینی تولید، افزایش انعطاف پذیری نیروگاه های متعارف، اعمال تغییرات جزئی در رویه های عملیاتی و استفاده موثر از رزرو چرخان امکان پذیر است.

شاخص ظرفیت اعتباری، سهم ظرفیت قابل اتکا از انرژی های تجدیدپذیر (بادی و خورشیدی) در کاهش تقاضای ششبکه برق در اوج را نشان داده و مشخص می کند توصعه نیروگاه های خورشیدی تا چه اندازه موجب می شود که افزایش بیشتر ظرفیت خورشیدی، اثر محسوس بر کاهش میزان ناترازی داشته باشد. براساس محاسبات صورت گرفته، افزایش ظرفیت نیروگاه های خورشیدی تا حدود ۲۰ هزار مگاوات، حدود ۱۶ درصد ظرفیت قابل اتکا از کل ظرفیت خورشیدی را داراست و پس از آن، هر گونه افزایش ظرفیت خورشیدی، نمی تواند متناسب با ظرفیت اضافه شده، منجر به کاهش متوسط ناترازی برق در ساعات اوج می شود.

براساس شاخص تعریفی اثرگذاری توسعه نیروگاه های تجدیدپذیر بر انرژی تامین نشده و ساعات ناترازی، با توسعه ۲۰ گیگاهوات نیروگاه خورشیدی، ۷۵ درصد از انرژی تامین نشده و حدود ۶۱ درصد از ساعات ناترازی از محل این نوع نیروگاه ها جبران می شود. با افزایش بیشتر نیروگاه های خورشیدی، گرچه اثرگذاری مثبت بر شبکه دارد، اما جبران انرژی تامین نشده و کاهش ساعات ناترازی به تدریج کند و متوقف می شود.

به عبارتی افزایش بیشتر ظرفیت خورشیدی بدون به کارگیری ابزارهای مکمل مانند ذخیره سازی انرژی، مدیریت تولید نیروگاه های آبی یا مبادلات بین المللی، اثرچندانی بر کاهش خاموشی و رفع ناترازی ندارد.

بازوی پژوهشی در نتیجه این موضوع گفت از هر سه منظر ظرفیت اعتباری، کاهش انرژی تامین نشده در ساعات ناترازی و کاهش ساعات خاموشی برای شبکه و ترکیب آن با برق آبی، میزان توسعه نیروگاه های خورشیدی تا حدود ۲۰ گیگاوات مفید بوده و فراتر از این مقدار، نمی تواند بر جنبه های مختلف میزان و ساعات کسری برق اثرگذار باشد.

براساس فازبندی ۶ گاه آژانس بین المللی انرژی، توسعه خورشیدی تا حدود ۲۰ گیگاوات چالش جدی یا نیاز به اصلاحات اساسی در شبکه به وجود نمی آورد و با همین ساختار فعلی قابل اجرا است. با توجه به این که سالانه میزان تقاضای برق افزایش می یابد، پیشنهاد می شود بین ۲۰ تا ۲۵ هزار مگاوات افزایش ظرفیت نیروگاه های تجدیدپذیر خورشیدی در کشور صورت گیرد و به منظور افزایش اثرگذاری آن بر ساعات و میزان ناترازی، در کنار آن بهره برداری بهینه و انعطاف پذیر از نیروگاه های آبی برای کاهش نوسانات تولید خورشیدی مدنظر قرار گیرد.