کنار گذاشتن از دانشگاه به جرم مارکسیست بودن؛ (تفکر در یک فضای آزاد رشد می کند)

به گزارش سرویس اجتماعی خبر ناب به نقل از خبرآنلاین - سعید معدنی، جامعه شناس و استاد دانشگاه، درباره وضعیت دانشگاه های ایران می گوید: «مسئله کمی بنیادی تر است، دانشگاه در این چهل و چند سال شوک های عظیم و عجیبی را تجربه کرده به خصوص در حوزه علوم انسانی.»

او ادامه می دهد: «بعد از انقلاب نخستین اتفاق انقلاب فرهنگی بود، بزرگان رشته های علوم انسانی را به جرم مارکسیست بودن یا به دلیل وابستگی به نظام پهلوی، به هر دلیلی از دانشگاه ها کنار گذاشتند. برای مثال، در رشته جامعه شناسی، دکتر اشرف و افرادی مانند ایشان که آن زمان در دانشگاه تهران جامعه شناسی تدریس می کردند و به نظریه هایی هم رسیده بودند، اخراج یا بازنشسته شدند و از کشور خارج شدند.»

معدنی می گوید: «نکته دوم این است که در ادامه، گزینش وارد دانشگاه شد و گزینش هم به خصوص درباره استادان، چندان بر علم تکیه نمی کرد و بیشتر ایدئولوژیک بود، روندی که تا امروز ادامه پیدا کرد.»

این جامعه شناس تأکید می کند: «تفکر در یک فضای آزاد رشد می کند، وقتی شما گزینش، حراست و کنترل دارید طبیعتاً نمی توان انتظار داشت دانشگاه به جایی برسد.»

او درباره ادامه این روند می گوید: «دانشگاه همیشه در معرض تهاجم بوده و نتوانسته روی پای خودش بایستد. اخراج های اول انقلاب باعث شد دانشگاه سال ها نتواند کمر راست کند. در ادامه، گزینش ها ایدئولوژیک بوده و علمی نبوده و مشکلات زیادی ایجاد کرد، حتی آنهایی هم که گزینش شدند و به دانشگاه رفتند، اگر مثلاً اندیشه ای داشتند که گروهی نمی توانست تحمل کند، آنها را هم کنار گذاشتند.»

معدنی اضافه می کند: «طنز روزگار این است که زمانی دکتر سروش عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی بود، شورایی که برخی استادان را اخراج کرد، ولی خود دکتر سروش هم بعد از ۲۰ سال اخراج شد. این قصه نشان می دهد که این حصار و دایره، دائم تنگ تر می شود.»

او در پایان می گوید: «به همین خاطر خیلی ها تحمل نمی شوند و از این دایره بیرون می افتند، آدم هایی می آیند که سکوت می کنند تا زندگی کنند، افرادی که ایده هایی دارند، اندیشه هایی دارند، اما زیاد بروز نمی دهند و در نهایت عمرشان را می گذرانند و می روند.»

متن کامل گفت وگو را اینجا بخوانید.