سلامت غذا زیر سایه جنگ و تحریم - 17 درصد نمونه های غذایی با استانداردها مطابقت نداشتند

به گزارش سرویس اجتماعی خبر ناب به نقل از همشهری - نخستین نشست کمیسیون تخصصی سلامت و تغذیه با حضور مسئولان سازمان غذا و دارو و نمایندگان دستگاه های مرتبط برگزار شد. در این نشست، علاوه بر بررسی وضعیت امنیت و ایمنی غذایی کشور، آمارهای تازه ای از پایش مواد غذایی، باقی مانده سموم کشاورزی، نیترات و فلزات سنگین در محصولات غذایی ارائه شد.

سلامت غذا نباید قربانی تأمین کالا شود

مهدی پیرصالحی، رئیس سازمان غذا و دارو، در این نشست با تأکید بر نقش تغذیه در سلامت جامعه گفت: همه مسئولان به اهمیت غذا در سلامت مردم آگاه هستند. بخش قابل توجهی از بیماری ها با مسائل تغذیه ای ارتباط دارد و همان طور که در حوزه پیشگیری، درمان و بستری بیماران فعالیت می کنیم، باید در حوزه پیشگیری و سلامت غذا نیز حساسیت و دقت کافی داشته باشیم.

او افزود: نظارت بر سلامت غذا باید در تمام مراحل، از واردات کالاهای اساسی تا مصرف نهایی، مورد توجه قرار گیرد. بسیاری از بیماری ها تحت تأثیر الگوهای غذایی و کیفیت مواد مصرفی قرار دارند و بی توجهی به این موضوع می تواند هزینه های سنگینی به نظام سلامت تحمیل کند.

پیرصالحی با اشاره به شرایط کشور در یک ونیم سال گذشته بیان کرد: جنگ و تحریم های سخت، تأمین کالاهای اساسی را با چالش هایی همراه کرده و در چنین شرایطی امنیت غذایی و ایمنی غذا هر دو اهمیت ویژه ای دارند. دولت مسیرهای مختلفی را برای تأمین فرآورده های مورد نیاز کشور باز کرده تا کمبودی ایجاد نشود، اما این موضوع نباید به کاهش حساسیت نسبت به سلامت محصولات منجر شود.

رئیس سازمان غذا و دارو تأکید کرد: نباید به بهانه تأمین کالا، هر محصولی را بدون توجه به استانداردهای سلامت تأیید کنیم. اگر امروز در این زمینه کوتاه بیاییم، در آینده با مخاطرات جدی برای سلامت مردم مواجه خواهیم شد.

ضرورت شناسنامه دار شدن زمین های کشاورزی

پیرصالحی همچنین درباره ضرورت کنترل باقی مانده سموم در محصولات کشاورزی گفت: یکی از اقدامات مهم در این حوزه، حرکت به سمت شناسنامه دار شدن زمین های کشاورزی است تا منشأ تولید محصولات مشخص باشد.

او ادامه داد: آیین نامه مربوط به این موضوع در دولت تصویب شده و امیدواریم با همکاری وزارت جهاد کشاورزی و سازمان غذا و دارو، زمینه اجرای آن فراهم شود. این اقدام می تواند به کنترل میزان مصرف سموم و رعایت حدود مجاز باقی مانده آنها در محصولات کشاورزی کمک کند.

رئیس سازمان غذا و دارو با تأکید بر ضرورت هماهنگی میان دستگاه های مسئول اظهار کرد: خروجی جلسات کمیسیون تخصصی سلامت و تغذیه باید به افزایش همکاری دستگاه های مرتبط با تأمین و سلامت غذا منجر شود. لازم است استانداردهای سلامت با سرعت بیشتری اجرایی شوند و آزمایشگاه ها نیز روش هایی را در پیش بگیرند که ضمن حفظ امنیت غذایی، ایمنی محصولات را تضمین کنند.

او با اشاره به شعار روز جهانی غذا با عنوان «نوآوری امروز، تغذیه فردا» گفت: این شعار بر اهمیت دانش و نوآوری در حوزه غذا تأکید دارد. باید از ظرفیت شرکت های دانش بنیان و دستاوردهای علمی برای ارائه راهکارهای نوآورانه در تولید و تأمین غذای سالم استفاده کنیم.

پیرصالحی افزود: شعار انتخاب شده برای کمیسیون تخصصی نیز «غذای سالم، جامعه سالم» است و هدف آن حرکت به سمت جامعه ای سالم از مسیر تأمین غذای سالم است.

به گفته او، اصلاح رفتارهای تغذیه ای مردم نیز اهمیت زیادی دارد و باید اطلاع رسانی علمی درباره انتخاب مواد غذایی، شیوه مصرف و الگوهای صحیح تغذیه افزایش یابد تا مردم ضمن دسترسی به غذای کافی، از تغذیه سالم نیز برخوردار شوند.

افزایش عدم انطباق مواد غذایی با استانداردها

عبدالعظیم بهفر، مدیرکل فرآورده های غذایی و آشامیدنی سازمان غذا و دارو، نیز در این نشست با ارائه گزارشی از وضعیت پایش مواد غذایی و فرآورده های آشامیدنی کشور گفت: در سال ۱۴۰۳ تعداد ۷ هزار و ۸۵۲ مورد پایش مواد غذایی انجام شد که ۱۴.۷ درصد نمونه ها با استانداردهای تعیین شده انطباق نداشتند.

او افزود: در سال ۱۴۰۴ نیز ۲ هزار و ۳۹۲ مورد پایش انجام شد که میزان عدم انطباق در آنها به ۱۷.۳ درصد رسید. البته باید توجه داشت که در سال گذشته کشور با شرایط جنگی نیز مواجه بودیم و مباحث مرتبط کمی سخت تر بوده است.

بهفر همچنین درباره نتایج پایش باقی مانده آفت کش ها، نیترات و فلزات سنگین در هشت محصول کشاورزی توضیح داد: در سال ۱۴۰۳ میزان عدم انطباق مربوط به آفت کش ها ۱۱.۳۹ درصد، نیترات ۱۱.۴۳ درصد و فلزات سنگین ۴.۲۲ درصد ثبت شد. این شاخص ها در سال ۱۴۰۴ برای آفت کش ها به ۳.۴۱ درصد، نیترات به ۶.۹۴ درصد و فلزات سنگین به ۵.۴۷ درصد رسید.

بر اساس این آمار، میزان عدم انطباق در شاخص های آفت کش ها و نیترات کاهش یافته، اما در شاخص فلزات سنگین افزایش ثبت شده است.

کاهش موارد مرگ ناشی از بیماری های منتقله از آب و غذا

مدیرکل فرآورده های غذایی و آشامیدنی سازمان غذا و دارو همچنین به وضعیت بیماری های منتقله از آب و غذا اشاره کرد و گفت: بر اساس آمار رسمی وزارت بهداشت در سال ۱۴۰۴، تعداد ۴ هزار و ۳۶۲ مورد طغیان بیماری و ۲ هزار و ۲۹۰ مورد ابتلا گزارش شده که ۲۰ درصد موارد مربوط به کودکان و سالمندان بوده است.

او افزود: نرخ بستری ناشی از این بیماری ها طی چند سال گذشته در محدوده ۴.۷ درصد ثابت مانده و در سال گذشته ۱۳ مورد مرگ ثبت شده است که پایین ترین میزان مرگ در پنج سال اخیر محسوب می شود.

بهفر درباره اقدامات نظارتی نیز بیان کرد: طی سه سال اخیر حدود ۱۳۰ هزار مأموریت عملیاتی، بیش از ۱۳ هزار و ۷۰۰ مأموریت موردی و بیش از ۸ هزار و ۲۰۰ ارزیابی از مراکز نگهداری و انبارهای مواد غذایی انجام شده است.

او با تأکید بر ارتباط مستقیم سلامت غذا و سلامت جامعه گفت: غذا یکی از عوامل بنیادی رشد و تکامل انسان است و کیفیت آن می تواند بر وضعیت سلامت و توسعه پایدار جامعه تأثیر بگذارد. میان سلامت غذا، تغذیه مناسب و پیشگیری از بیماری ها پیوندی جدایی ناپذیر وجود دارد.

بهفر همچنین درباره تشکیل کمیسیون تخصصی سلامت و تغذیه توضیح داد: سال گذشته کارگروهی در سازمان غذا و دارو تشکیل شد، اما به دلیل وقوع جنگ تأخیر رخ داد.

کنترل سلامت غذا از مزرعه تا سفره

فرهاد حبیبی، جانشین رئیس سازمان غذا و دارو، نیز در این نشست با اشاره به تصویب سند ملی دانش بنیان امنیت غذایی در اردیبهشت ۱۴۰۲ در شورای عالی انقلاب فرهنگی گفت: در این سند، چشم انداز، مأموریت ها و مسئولیت های دستگاه های اجرایی کشور در حوزه امنیت غذایی تعیین شده است.

او افزود: فراهمی غذا، سلامت غذا، دسترسی به غذا و امنیت پایدار غذایی از محورهای اصلی این سند هستند و برای تحقق آنها ۱۷ هدف تعیین شده است که اهداف هشتم و نهم به طور مستقیم با وظایف وزارت بهداشت ارتباط دارند.

حبیبی درباره این اهداف توضیح داد: هدف هشتم، تضمین سلامت مصرف کننده از طریق استقرار نظام مدیریت ایمنی غذا و کنترل محصولات از مزرعه تا سفره است. هدف نهم نیز بر تأمین و ارتقای سلامت مردم از طریق دسترسی همه افراد جامعه به سبد غذایی مطلوب، کافی و حلال تأکید دارد.

به گفته او، در این هدف توجه ویژه ای به توزیع مناسب سبد غذایی میان دهک های پایین درآمدی و گروه های آسیب پذیر جامعه شده است.

جانشین رئیس سازمان غذا و دارو تأکید کرد: امنیت غذایی موضوعی فرابخشی است و تحقق آن بدون همکاری دستگاه های اجرایی و استفاده از ظرفیت های علمی و تخصصی کشور امکان پذیر نیست.

او هدف از تشکیل کمیسیون تخصصی سلامت و تغذیه را تبدیل اهداف سند ملی به برنامه های اجرایی مشخص عنوان کرد و گفت: در این کمیسیون باید اولویت ها شناسایی، مسئولیت دستگاه ها تعیین و شاخص های قابل سنجش برای ارزیابی عملکرد و میزان پیشرفت برنامه ها تعریف شود.

۲۰۵ برنامه برای ارتقای امنیت غذایی کشور

محمداسماعیل مطلق، قائم مقام دبیرخانه شورای عالی سلامت، نیز در این نشست با اشاره به اهمیت سیاستگذاری و نظارت بر شاخص های سلامت و امنیت غذایی گفت: کشاورزی و غذا از موضوعات مهم در حوزه پیوست سلامت هستند و تدوین سند ملی دانش بنیان امنیت غذایی و تغذیه با هدف توجه به همین موضوع انجام شده است.

او افزود: محور اصلی این سند، توجه به انسان سالم به عنوان محور توسعه است؛ زیرا دستیابی به سلامت بدون برخورداری از تغذیه سالم امکان پذیر نیست. همچنین باید اطمینان حاصل شود غذایی که از مرحله کاشت و تولید تا رسیدن به سفره مردم طی مسیر می کند، سالم و ایمن باشد.

مطلق با اشاره به ضرورت دسترسی همه گروه های جامعه به غذای سالم بیان کرد: یکی از پرسش های اصلی در تدوین سند این بود که چگونه می توان شرایط برخورداری همه مردم از غذای سالم را فراهم کرد. بر همین اساس، ۶ کمیسیون تخصصی برای پیگیری ابعاد مختلف امنیت غذایی تشکیل شد.

او توضیح داد: مسئولیت فراهمی غذا بر عهده وزارت جهاد کشاورزی، سلامت غذا بر عهده وزارت بهداشت و توزیع غذای باکیفیت برای همه اقشار جامعه بر عهده وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی قرار گرفت. سازمان ملی استاندارد نیز مسئولیت استانداردسازی را بر عهده دارد و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در حوزه فرهنگ سازی و ارتقای سواد سلامت نقش آفرینی می کند.

قائم مقام دبیرخانه شورای عالی سلامت ادامه داد: در مجموع ۲۰۵ برنامه در سند ملی دانش بنیان امنیت غذایی و تغذیه پیش بینی شده است که باید با همکاری دستگاه های مسئول اجرایی شوند.

او همچنین از تدوین دو سند دیگر در حوزه سلامت خبر داد و گفت: بر اساس دستور رئیس جمهور، دو موضوع «آب سالم برای همه، از کشاورزی تا مصرف» و «اثرات تغییرات اقلیمی بر سلامت» نیز در دستور کار قرار گرفته و قرار است به زودی برای تصویب در شورای عالی سلامت مطرح شوند.

این خبر توسط سایت همشهری آنلاین منتشر شده و خبر ناب صرفا آن را به اشتراک گذاشته است.

منبع : همشهری آنلاین