بابک زنجانی در گرگان دنبال چیست؟ - جزئیات ماجرا + نظر کارشناس

به گزارش سرویس بین الملل خبر ناب به نقل از همشهری - بافت تاریخی گرگان با وسعت حدود ۱۵۷ هکتار، یکی از ارزشمندترین بافت های تاریخی کشور و نخستین بافت تاریخی ثبت شده در فهرست آثار ملی است؛ بافتی که علاوه بر بناها و خانه های تاریخی، همچنان محل زندگی مردم است و بازار، مسجد، امامزاده و کسب وکارهای مختلف در آن جریان دارد. با این حال، انتشار خبرهایی درباره واگذاری ۵۰ هکتار از این محدوده به یک شرکت خصوصی با مدیریت «بابک زنجانی»، ابهام ها و انتقادهایی درباره سرنوشت این بافت و ساکنان آن ایجاد کرده است.

هنوز هیچ واگذاری انجام نشده است

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان گلستان در گفت وگو با همشهری در توضیح بیشتر خبر واگذاری بخشی از بافت تاریخی گرگان به بابک زنجانی، اظهار کرد: بافت تاریخی گرگان حدود ۱۵۷ هکتار وسعت و به دلیل ارزش های تاریخی و فرهنگی، قابلیت های زیادی برای احیا و سرمایه گذاری دارد. بخشی از این محدوده با مشارکت میراث فرهنگی، شهرداری و سرمایه گذاران بخش خصوصی احیا شده و هم اکنون در قالب فضاهای اداری، گردشگری، اقامتی و فروشگاه های صنایع دستی مورد استفاده قرار می گیرد.

فریدون فعالی با بیان اینکه بازار نعلبندان، مسجد جامع و محلات تاریخی در محدوده این بافت قرار دارند، افزود: یکی از ویژگی های مهم بافت تاریخی گرگان این است که زندگی در آن همچنان جریان دارد. مردم در محلات تاریخی سکونت دارند و در کنار خانه های تاریخی، بازار و بناهای مذهبی، فعالیت های اقتصادی و گردشگری نیز شکل گرفته است.

او درباره ارتباط این موضوع با بابک زنجانی و شرکت دات وان توضیح داد: شرکت توسعه گردشگری وابسته به هلدینگ دات وان به مدیریت بابک زنجانی، پس از سفر به استان گلستان و بازدید از بافت تاریخی گرگان، برای سرمایه گذاری در این محدوده اعلام آمادگی کرده است. این موضوع به معنای واگذاری ۵۰ هکتار از بافت تاریخی نیست.

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان گلستان ادامه داد: سرمایه گذار ممکن است برای احیای یک محله، کف سازی و جداره سازی، تملک برخی املاک و اجرای پروژه های گردشگری اقدام کند، اما تمام این اقدامات باید بر اساس ضوابط بافت تاریخی و پس از طی مراحل قانونی انجام شود.

فعالی تأکید کرد: وقتی از واگذاری صحبت می کنیم، باید فرایند قانونی آن طی شود. اگر ملکی متعلق به مجموعه ای باشد و قرار باشد در قالب صندوق واگذار شود، این کار با شرایط و ضوابط مربوط انجام خواهد شد.

او درباره اینکه آیا منظور از سرمایه گذاری در این محدوده فقط خانه های تاریخی است، گفت: در بافت تاریخی گرگان، خانه هایی وجود دارند که در فهرست آثار ملی ثبت شده اند و در کنار آنها، بناهای واجد ارزش و همچنین املاک عادی نیز قرار دارند. سرمایه گذاران بخش خصوصی در سال های گذشته نیز برخی املاک را تملک کرده و با رعایت ضوابط، چند خانه را به اقامتگاه های سنتی تبدیل کرده اند.

فعالی افزود: سرمایه گذاری در بافت تاریخی الزاماً به معنای تملک و تغییر کاربری همه خانه های تاریخی نیست و نوع پروژه بر اساس ضوابط و مجوزهای صادرشده تعیین خواهد شد. بازارچه صنایع دستی، اقامتگاه سنتی، بوتیک هتل و فروشگاه از جمله کاربری هایی هستند که می توانند در چارچوب ضوابط در این بافت شکل بگیرند.

به گفته او، خانه های تاریخی، مسجد جامع، امامزاده، بازار نعلبندان، محلات مسکونی مردم و فعالیت های اقتصادی و گردشگری در کنار یکدیگر، ساختار این بافت را شکل داده اند و احیای آن باید با حفظ این ویژگی انجام شود. زمینه برای مشارکت بخش خصوصی و سرمایه گذاری در بافت تاریخی گرگان فراهم است و می توان با تعریف پروژه های مناسب، ضمن حفاظت از ارزش های تاریخی، به رونق اقتصادی و گردشگری آن کمک کرد.

نوع مداخله مشخص شود

پژوهشگر میراث فرهنگی گلستان با تأکید بر ضرورت تعیین دقیق نوع مداخله در بافت تاریخی گرگان، گفت: احیای بافت تاریخی نباید به مرمت کالبدی محدود و باید جریان زندگی، سکونت، فعالیت های خدماتی، فرهنگی، اقامتی و اقتصادی در آن حفظ شود.

جاوید ایمانیان در گفت وگو با همشهری با تاکید بر اینکه باید روشن شود که هدف از این اقدام، احیای بافت فرسوده، ایجاد تراکم و ساخت وساز است یا اینکه موضوع در قالب احیای محله های تاریخی دنبال می شود، افزود: اینکه همه این محدوده توسط یک نفر خریداری و سپس مرمت شود، مورد تأیید نیست، زیرا بافت تاریخی نباید احیای موضعی داشته باشد، بلکه باید جریان زندگی در آن حاکم باشد. در بافت تاریخی باید سکونت وجود داشته باشد و کاربری های اقامتی، پذیرایی و خدماتی نیز در کنار آن فعال باشند. اگر قرار باشد این بافت مرمت و احیا شود و دوباره در جریان زندگی شهری قرار بگیرد، اینکه این کار توسط یک فرد انجام شود یا دولت، تفاوتی ندارد، اما ابتدا باید مشخص شود که قرار است چه اقداماتی در این محدوده انجام شود.

این کارشناس میراث فرهنگی گلستان با اشاره به اینکه پس از مشخص شدن نوع مداخله باید برنامه مدیریت تدوین شود، افزود: در این برنامه باید دقیقاً مشخص شود چشم انداز ما برای رسیدن به طرح چیست، چه ساختمان هایی قرار است تملک شوند، چه ساختمان هایی ممکن است تملک نشوند و صرفاً مرمت و احیا شوند و در نهایت چه اتفاقی قرار است برای کل محدوده بیفتد. اگر قرار باشد بافت تاریخی را صرفاً به عنوان یک کالبد مرمت کنیم، این کار به تنهایی ارزش ندارد. در کنار مرمت کالبدی، مسائل اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی، آیینی، مذهبی و باورهایی که در بافت وجود دارد نیز باید در جریان زندگی قرار داشته باشند.

ایمانیان با اشاره به برخی کاربری های مطرح شده برای این محدوده از جمله اقامتگاه سنتی، بوتیک هتل، مرکز فرهنگی و بازارچه صنایع دستی، گفت: میان احیا و تغییر ماهیت بافت تاریخی یک مرز وجود دارد که باید مورد توجه قرار گیرد. کاربری و عملکرد دادن به بناهای تاریخی با بافت تاریخی تفاوت دارد. ممکن است برای یک بنای تاریخی کاربری هایی مانند موزه یا رستوران تعریف کنیم، اما بافت تاریخی خود جریان زندگی است.

او افزود: بافت تاریخی مانند یک زندگی شهری است که در آن همه چیز وجود دارد؛ فضای سبز، سکونت، فعالیت تجاری، رستوران، مجموعه اقامتی و هتل. بنابراین باید با توجه به نوع بنا و کاربری ای که برای برنامه تعریف می شود، تصمیم گیری کرد. تفاوت بافت تاریخی با سایر بافت ها در همین ویژگی ها و ارزش های تاریخی آن است.

او درباره وضعیت بافت تاریخی گرگان توضیح داد: بافت تاریخی کشور دارای طرح و ضوابط ویژه است و این موضوع به تصویب شورای عالی شهرسازی و معماری رسیده. در گرگان نیز بیش از هزار و چند صد بنای تاریخی در نقشه های طرح تفصیلی ویژه بافت تاریخی به صورت لکه ای مشخص شده اند. این طرح به تصویب شورای عالی شهرسازی و معماری رسیده و به شهرداری ابلاغ شده و باید اجرا شود. این بناها لزوماً همگی ثبت ملی نیستند، بلکه این طرح یک برنامه حفاظتی است و بناهای مشخص شده باید حفظ شوند. حتی اگر بنایی ثبت ملی نباشد، باید ضوابط و عناصر ویژه تعریف شده در طرح نیز مورد توجه قرار گیرد. باید مشخص شود کدام بخش قرار است نوسازی شود، کدام بخش بازسازی و کدام بخش مرمت شود و همچنین آیا اساساً بافت فرسوده ای وجود دارد که قرار است خریداری یا تملک شود و مانند طرح های بافت فرسوده، ساخت وساز در آن صورت گیرد یا خیر.

او با اشاره به تجربه هایی مانند کاشان افزود: در برخی موارد سرمایه گذاری هایی انجام شده و بخش هایی به کاربری های اقامتی و پذیرایی تبدیل شده اند و بعضی اقدامات نیز خوب بوده و به حفاظت از بناها کمک کرده است، اما در برخی موارد نیز تغییر کاربری می تواند در آینده به عامل مخلی برای بافت تبدیل شود.

ایمانیان ادامه داد: باید بدانیم ظرفیت بافت چیست؛ چه تعداد هتل در این بافت نیاز داریم، چه تعداد مجموعه پذیرایی، چه تعداد اماکن فرهنگی و چه تعداد بازارچه یا خانه صنایع دستی باید وجود داشته باشد و چه میزان تراکم مسکونی باید در بافت حفظ شود. همه این موارد باید در طرح دیده شود.

این کارشناس تصریح کرد: درباره کلیت موضوع می توان گفت که احیای بافت تاریخی و ورود سرمایه گذاری به این حوزه می تواند اتفاق خوبی باشد، اما برای اینکه بدانیم قرار است چه اقدامی انجام شود، ابتدا باید نوع مداخله، برنامه مدیریت، چشم انداز، کاربری ها و حدود نوسازی، بازسازی و مرمت مشخص شود.

این خبر توسط سایت همشهری آنلاین منتشر شده و خبر ناب صرفا آن را به اشتراک گذاشته است.

منبع : همشهری آنلاین