حمله ایران به این اهداف بازار انرژی جهان را منفجر می کند

به گزارش سرویس اقتصادی خبر ناب به نقل از همشهری - کیهان نوشت: رسانه های غربی با همراهی برخی رسانه های داخلی در حال پمپاژ اخباری مبنی بر حمله قریب الوقوع آمریکا و اسرائیل به زیرساخت انرژی ایران هستند. آنها که در میدان نبرد دست پایین را دارند، تلاش می کنند با انواع روایت سازی، فضای بین المللی و البته داخلی کشور را به این سمت و سو ببرند که از یک طرف خطر بزرگی پیش روی ایران است و از دیگر سو، دست ایران برای پاسخ های بازدارنده بسته است و بنابراین بهترین تصمیم، کوتاه آمدن از اهداف راهبردی است! اما نه تنها مثال های نقض فراوانی درباره غلط بودن این گذاره موجود است، که ایران امکان های متعدد و مؤثری برای پاسخگویی دارد. در طول جنگ ۴۰ روزه وقتی تأسیسات پارس جنوبی توسط ائتلاف آمریکایی اسرائیلی هدف قرار گرفت، ایران مهم ترین پالایشگاه گازی جهان در قطر را بمباران کرد و بلافاصله ترامپ در توئیتی از ایران عذرخواهی و تاکید کرد که «دیگر تکرار نمی شود».
از طرفی آمریکا به خوبی می داند ایران ابزارهایی دارد که هر کدام به تنهائی می تواند برای اقتصاد جهانی- که خط قرمز غربی هاست- بحران آفرین باشد و ترکیب آنها برای اقتصاد جهانی مرگ آور خواهد بود.

مهم ترین تأسیسات انرژی جهاندر تیررس موشک های ایرانی

ایران تاکنون در برابر تجاوزات آمریکایی ها که از همراهی برخی کشورهای منطقه استفاده می کنند خویشتنداری زیادی به خرج داده و بر بسیاری از اهداف مشروع چشم پوشیده است، اما در برابر حمله به زیرساخت ها دیگر جای هیچ مماشاتی نیست و مهم ترین تأسیسات انرژی جهان واقع در کشورهای عربی و اسرائیل در تیررس موشک های نقطه زن و مخرب ایران است. مرور برخی از این تأسیسات، خالی از لطف نیست.

میدان نفتی غوار در عربستان: بزرگ ترین میدان نفتی جهان با ذخیره ۷۵ تا ۸۳ میلیارد بشکه که توقف آن به معنای از دست رفتن روزانه حدود ۵ میلیون بشکه نفت خام فوق سبک است. غوار ستون فقرات تولید عربستان است و هر گونه اختلال در آن، بیش از ۵ درصد از کل عرضه نفت جهان را به خطر می اندازد.

تأسیسات ابقیق و خریص عربستان: بزرگ ترین تأسیسات فرآوری نفت جهان، قلب ماشین صادراتی عربستان که نفت خام میادین غوار، خریص و شیبه را تثبیت و برای صادرات آماده می کند. تعطیلی این تأسیسات تولید نفت عربستان را ۵۰ درصد کاهش داده و معادل پنج میلیون و ۷۰۰ هزار بشکه در روز را از مدار خارج کرد.

میدان نفتی زاکوم در امارات: دومین میدان بزرگ فراساحلی جهان و صاحب صادرات روزانه بیش از یک میلیون بشکه نفت خام است.

پالایشگاه الرویس امارات: بزرگ ترین پالایشگاه تک واحدی منطقه با ظرفیت فرآوری حدود ۸۰۰ هزار بشکه در روز که تعطیلی بلندمدت آن، امارات را وادار به کاهش سریع تر تولید نفت خام می کند و اثری زنجیره ای بر صنایع حمل ونقل، کشاورزی، هوانوردی و خودروسازی در سطح جهانی می گذارد.

میدان گازی گنبد شمالی و تأسیسات ال ان جی راس لفان قطر: بزرگ ترین میدان گازی جهان با ۴۸ تریلیون مترمکعب گاز معادل ۲۵ درصد ذخایر اثبات شده جهان؛ راس لفان یکی از مهم ترین پایانه صادراتی ال ان جی جهان و مسئول حدود
۲۰ درصد از کل تجارت جهانی ال ان جی (۷۷ تا ۸۰ میلیون تن در سال) است.

میدان نفتی برقان کویت: بزرگ ترین میدان نفتی کویت با ذخیره حدود ۶۷ میلیارد بشکه است. برقان یکی از میادین کلیدی است که در بحران اخیر، دو میلیون بشکه در روز از تولید کویت را از مدار خارج کرد. هر ماه تداوم در اختلال این میدان، ۳۵۰ میلیون بشکه به تلفات تجمعی نفت جهان اضافه می کند.

پالایشگاه ستره و تأسیسات المعامیر بحرین: در حملات جنگ ۴۰ روزه، پالایشگاه ستره دو بار مورد اصابت قرار گرفت و دو واحد تقطیر و یک مخزن سوخت آسیب دیدند. بحرین به دلیل وابستگی شدید به این تأسیسات، آسیب پذیرترین کشور شورای همکاری خلیج فارس در برابر اختلالات انرژی محسوب می شود.
میدان های گازی لویاتان و تامار اسرائیل: لویاتان بزرگ ترین میدان گازی اسرائیل (۵۳ درصد گاز رژیم)؛ تامار دومین میدان (۴۴ درصد گاز رژیم) است. در جنگ رمضان، اسرائیل لویاتان و کاریش را به مدت ۳۰ تا ۴۰ روز تعطیل کرد. تامار به عنوان «شریان حیاتی» اسرائیل شناخته می شود که کل مصرف داخلی را پوشش می دهد.

نبرد تنگه ها

علاوه بر بانک اهداف، ایران ظرفیت های کلیدی دیگری هم دارد که می تواند در جنگ زیرساخت ها دست بالا را به او بدهد. در جنگ ۴۰ روزه و پس از آن، اهمیت راهبردی تنگه هرمز به عنوان میزبان
۲۰ درصد از تجارت نفت جهان بیش از گذشته به چشم آمد و دست و پا زدن های امروز آمریکا برای بازگشایی آن مؤید همین واقعیت است. بر اساس گزارش ریستاد انرژی، درگیری های جنگ رمضان و در حالی که تنها تنگه هرمز با چالش تردد شناورها مواجه شد، حدود ۱۱ میلیون و ۸۰۰ هزار بشکه در روز تولید نفت را در شش کشور حوزه خلیج فارس از مدار خارج کرده که شدیدترین اختلال عرضه نفت در دوران مدرن محسوب می شود.

درباره ابعاد اقتصادی بسته شدن تنگه هرمز در این مدت صحبت های زیادی شده اما به تبعات انسداد آبراه باب المندب کمتر پرداخته شده است؛ مسیری که تا امروز به طور محدود و تنها برای سعودی ها ممنوع العبور است و عواقب بسته شدن کامل آن در صورت بالا گرفتن جنگ زیرساخت ها آشکار نشده است.

آبراه استراتژیک باب المندب، این گذرگاه باریک و حیاتی میان دریای سرخ و خلیج عدن که عرض آن در باریک ترین نقطه تنها حدود ۳۰ کیلومتر است، یکی از مهم ترین گلوگاه های انرژی جهان به شمار می رود و نقشی بی بدیل در تجارت جهانی نفت ایفا می کند؛ چراکه پیش از تنش های اخیر، روزانه حدود هشت میلیون و ۶۰۰ هزار تا ۹ میلیون و ۳۰۰ هزار بشکه نفت خام و فرآورده های نفتی از آن عبور می کرد که معادل نزدیک به ۱۰ تا ۱۲ درصد کل تجارت دریایی نفت جهان بود و بخش عمده ای از صادرات نفت خلیج فارس به سمت اروپا و بازارهای آتلانتیک را از طریق کانال سوئز و خط لوله سومد ممکن می ساخت.

این آبراه نه تنها شریان اصلی انتقال انرژی از شرق به غرب است، بلکه حدود ۱۰ درصد تجارت دریایی کل جهان، از جمله محموله های کانتینری، غلات و کالاهای صنعتی، نیز از آن می گذرد و بسته شدن آن در جریان هرگونه تشدید درگیری های ناشی از سیاست های جنگ افروزانه آمریکا علیه ایران و محور مقاومت، پیامدهایی فاجعه بار و زنجیره ای به همراه خواهد داشت: نفتکش ها ناچار به دور زدن قاره آفریقا از مسیر دماغه امید نیک خواهند شد که مسافت را هزاران مایل دریایی افزایش می دهد، زمان سفر را ۱۰ تا ۱۴ روز یا حتی بیشتر طولانی می کند، هزینه های حمل ونقل، سوخت و بیمه را به شدت بالا می برد و عرضه جهانی نفت را با تأخیرهای گسترده و کمبودهای موضعی روبه رو می سازد؛ در نتیجه قیمت های جهانی نفت جهش می کند، تورم انرژی در اروپا و آسیا شعله ور می شود، زنجیره های تأمین کالا مختل می گردد و اقتصاد جهانی در معرض شوک تورمی و رکود عمیق قرار می گیرد، به ویژه اگر این انسداد با محدودیت های همزمان در تنگه هرمز همراه شود و عملاً بخش قابل توجهی از جریان انرژی جهان را فلج کند.

آینده قیمت نفت

ایران سناریوهای مختلفی برای بالا گرفتن درگیری ها تدارک دیده که مواردی همچون گسترش جبهه های جدید، کاملا ناشناخته است، اما همین ابزارهای شناخته شده فعلی هم می تواند بازار انرژی را منفجر کند.
ناگفته نماند که علاوه بر نفت ۱۲۰ دلاری در آغاز جنگ ۴۰ روزه، پس از وقوع جنگ ۱۵ روزه ایران و آمریکا هم نفت به بیش از ۱۰۰ دلار هم رسید و اگر عقب نشینی ترامپ و برخی سیگنال های داخلی نبود؛ همان موقع هم می توانست به ۱۵۰ دلار برسد.

وقتی جریان صادرات نفت خاورمیانه قطع شد؛ آمریکا و متحدانش نتوانستند؛ نفت وارد کنند و تقاضایشان، به اجبار کم شد و آنچنان از ذخایر راهبردی خود کاستند که ترامپ؛ رئیس جمهور آمریکا هم اعتراف کرد که در زمان اعلام آتش بس با ایران، فقط چهار هفته تا پایان ذخایر راهبردی نفت باقی مانده بود و در صورت پایان منابع، آمریکا به «دیوانه خانه» تبدیل می شد. همین امر موجب شد؛ قیمت های آتی به دلیل سناریوهای بدبینانه آینده از ۶۷ تا ۱۲۵ دلار، افزایش یافت.

دلیل این امر آن بود که گزارش ها نشان می داد تا پایان ماه ژوئن، ذخایر نفت دنیا به پایان می رسد و انفجار قیمتی رخ خواهد داد؛ اما با وقوع آتش بس در هشتم آوریل (۸۰ روز زودتر از زمان اعلامی پایان ذخایر) و باز شدن تنگه، قیمت آتی نفت که تا ۱۲۵ دلار بالا رفته و نرخ فیزیکی از ۱۵۰ دلار عبور کرده بود؛ به زیر ۱۰۰ دلار بازگشت.
نکته تامل برانگیز اینکه برخی مؤسسات همچون جی پی مورگان، همان زمان جنگ ۴۰ روزه، میانگین قیمت نفت را برای سال میلادی جاری ۸۳ دلار پیش بینی کرده بود که بعداً به ۸۷ دلار افزایش داد.

سؤال اینجاست که این نوع مؤسسات که حد نفوذشان، در اندازه سیستم سیاسی آمریکا اعم از دولت، کنگره، سنا و... است؛ چرا پیش بینی این قیمت ها را داشتند و نه انفجار قیمت؟! و روی چه چیزی حساب کرده بودند؟

امروز اگرچه عرضه نفت از طریق صادرات یا عرضه ذخایر، نسبت به جنگ ۴۰ روزه افزایش یافته، اما عامل مهم تر در پایین ماندن قیمت ها، افزایش خوش بینی به آینده بازار، به دلیل افت های مکرر در این ۱۵۰ روز است. باید توجه داشت که بازار نفت، از روایت ها و بازی های روانی تاثیر می گیرد تا رخدادهای فیزیکی.

جهان باید روایت ایرانی از بازار نفت را باور کند تا روایت آمریکا را، اما برخی سیگنال های سیاسی، موجب معتبرسازی روایت ترامپ و آمریکا در بازار و عامل اصلی کاهش قیمت جهانی نفت شده است. این روند می تواند معکوس شده و روایت ایرانی را معتبر کند.

این خبر توسط سایت همشهری آنلاین منتشر شده و خبر ناب صرفا آن را به اشتراک گذاشته است.

منبع : همشهری آنلاین