هشدار متخصص تغذیه درمورد مصرف ویتامین d - مکملی که مصرف زیادش به کلیه آسیب می زند

به گزارش سرویس اجتماعی خبر ناب به نقل از خبرآنلاین - فاخره بهبهانی: دکتر فرزاد روشن ضمیر، متخصص تغذیه و رژیم درمانی، در گفت وگو با خبرآنلاین می گوید: معمولاً، اما نه همیشه، افرادی که سطح ویتامین D طبیعی دارند، از وضعیت کلسترول بهتری برخوردارند. در مقابل، احتمال مشاهده سطح غیرطبیعی کلسترول در افرادی که با کمبود ویتامین D مواجه اند، بیشتر است. با این حال، این ارتباط لزوماً به معنای آن نیست که مصرف مکمل ویتامین D می تواند سطح کلسترول را بهبود بخشد.

ویتامین D یک ویتامین محلول در چربی است که نقش های مهمی در بدن ایفا می کند؛ از جمله کمک به جذب کلسیم، تقویت استخوان ها، کاهش التهاب و تأثیرگذاری بر نحوه پردازش کلسترول در بدن.

کلسترول نیز ماده ای ضروری برای عملکرد سلول های بدن است، اما افزایش بیش از حد آن در خون می تواند خطر ابتلا به بیماری های قلبی و عروقی را افزایش دهد. برخی مطالعات همچنین نشان داده اند که ویتامین D ممکن است بر اثربخشی داروهای استاتین، مانند آتورواستاتین و سیمواستاتین که برای کاهش کلسترول تجویز می شوند، تأثیر بگذارد.

مصرف بیش از حد ویتامین D چه عوارضی دارد؟

به گفته متخصصان، دریافت بیش از حد ویتامین D می تواند برای بدن مضر باشد. حداکثر مقدار قابل تحمل مصرف روزانه این ویتامین برای بیشتر بزرگسالان ۴۰۰۰ واحد بین المللی (IU) است؛ البته این مقدار با دوز درمانی تجویزشده از سوی پزشک متفاوت است.

مصرف بیش از اندازه مکمل ویتامین D ممکن است عوارضی مانند ریزش مو، تهوع، استفراغ، گیجی، کم آبی بدن و تشنگی شدید ایجاد کند. در موارد شدیدتر، افزایش بیش از حد کلسیم خون ناشی از مسمومیت با ویتامین D می تواند به تشکیل سنگ کلیه، آسیب یا نارسایی کلیه و اختلال در ضربان قلب منجر شود.

بنابراین، در صورت بالا بودن کلسترول خون، به ویژه زمانی که میزان آن از محدوده طبیعی خارج شده است، باید برای بررسی وضعیت و انتخاب روش درمانی مناسب به پزشک مراجعه کرد و از مصرف خودسرانه مکمل ها پرهیز داشت. پزشک ممکن است داروهای کاهنده کلسترول مانند استاتین ها را تجویز کند و در کنار آن، اصلاح رژیم غذایی و فعالیت بدنی منظم را توصیه کند.

آیا مکمل کلسیم به کاهش کلسترول کمک می کند؟

برخی مطالعات نشان داده اند که مکمل های کلسیم ممکن است در کاهش کلسترول خون مؤثر باشند. تحقیقات محدودی نیز نشان می دهند که مصرف کلسیم به تنهایی یا همراه با ویتامین D می تواند بر سطح چربی های خون و تری گلیسرید تأثیر بگذارد.

با این حال، تأثیر مکمل کلسیم بر پیشگیری از بیماری های قلبی و عروقی همچنان محل بحث است. برخی پژوهش ها هیچ تأثیر مشخصی برای این مکمل پیدا نکرده اند و حتی در بعضی مطالعات، احتمال افزایش خطر بیماری های قلبی، به ویژه در زنان یائسه، مطرح شده است.

به همین دلیل، نتایج متناقض تحقیقات نشان می دهد که نمی توان مکمل کلسیم را به عنوان یک روش قطعی برای کاهش کلسترول یا پیشگیری از بیماری های قلبی توصیه کرد و پیش از مصرف آن باید با پزشک مشورت شود.

کلسیم چگونه بر جذب کلسترول تأثیر می گذارد؟

یکی از فرضیه های مطرح شده این است که کلسیم می تواند با اتصال به اسیدهای صفراوی، اسیدهای چرب و کلسترول در روده کوچک، جذب آن ها را کاهش دهد و دفعشان را از طریق دستگاه گوارش افزایش دهد.

مقدار توصیه شده روزانه کلسیم المنتال برای بزرگسالان، بسته به سن و شرایط فرد، معمولاً بین ۱۰۰۰ تا ۱۲۰۰ میلی گرم است. این مقدار تقریباً با میزان کلسیمی که در برخی مطالعات برای بررسی تأثیر آن بر چربی خون مورد توجه قرار گرفته، همخوانی دارد.

با این حال، تأمین کلسیم از طریق مواد غذایی به مصرف مکمل ها ترجیح داده می شود. شیر، پنیر، ماست، سبزیجات برگ سبز، کلم برگ، ماهی ساردین و برخی مرکبات از منابع غذایی کلسیم هستند. افرادی که به هر دلیل نمی توانند از لبنیات استفاده کنند، می توانند با مشورت متخصص از منابع غذایی جایگزین یا مکمل های کلسیم استفاده کنند.