کودکان عصر هوش مصنوعی - نسلی که باید فکرکردن را یاد بگیرد نه فقط پاسخ گرفتن را

به گزارش سرویس علم و فناوری خبر ناب به نقل از همشهری - یکتا فراهانی: هوش مصنوعی دیگر فناوری آینده نیست؛ بخشی از زندگی امروز کودکان شده است. آنها از ابزارهایی استفاده می کنند که می توانند متن بنویسند، تصویر بسازند، به پرسش های درسی پاسخ دهند و حتی نقش یک همراه آموزشی را ایفا کنند. اما در کنار این فرصت ها، یک سؤال مهم مطرح است: آیا کودکان یاد گرفته اند چگونه از این فناوری استفاده کنند؟

مواجهه کودکان با ابزارهای هوش مصنوعی دکتر اباذر کریمی پنابندانی، متخصص هوش مصنوعی و عضو آکادمی علوم اروپا می گوید دنیایی که کودکان امروز در آن رشد می کنند، با نسل های قبل تفاوت بزرگی دارد. فناوری های هوشمند به سرعت وارد آموزش، سرگرمی و ارتباطات شده اند و کودکان خیلی زودتر از گذشته با ابزارهای مبتنی بر هوش مصنوعی مواجه می شوند.

مسئله اصلی این نیست که کودکان از هوش مصنوعی استفاده کنند یا نه؛ زیرا این فناوری اکنون بخشی از زندگی روزمره شده است. پرسش مهم تر این است که آیا آنها می دانند چگونه به شکل درست، مسئولانه و آگاهانه از این ابزارها استفاده کنند؟

سواد هوش مصنوعی

دکتر کریمی معتقد است سواد هوش مصنوعی فقط شناخت چند ابزار یا یادگیری کار با یک برنامه نیست. همان طور که سواد رسانه ای تنها به استفاده از تلفن همراه محدود نمی شود، سواد هوش مصنوعی نیز فراتر از کار کردن با فناوری است.

به گفته این عضو آکادمی علوم اروپا، کودک باید بداند هوش مصنوعی چگونه کار می کند، چه توانایی هایی دارد، چه محدودیت هایی دارد و چه زمانی ممکن است اشتباه کند. مهم تر از همه اینکه باید یاد بگیرد خروجی این سامانه ها را با نگاه انتقادی بررسی کند.

خطر پاسخ های آماده برای ذهن کودکان

یکی از نگرانی های مهم در عصر هوش مصنوعی، وابستگی ذهنی به پاسخ های آماده است. دکتر کریمی هشدار می دهد اگر کودکان یاد بگیرند هر سؤال و مسئله ای را بدون فکرکردن به یک سامانه هوشمند بسپارند، ممکن است مهارت هایی مانند تحلیل، استدلال، حل مسئله و خلاقیت آنها تحت تأثیر قرار گیرد.

این متخصص هوش مصنوعی تأکید می کند هوش مصنوعی باید نقش یک «دستیار یادگیری» را داشته باشد، نه اینکه جایگزین تفکر انسانی شود.

خطر اعتماد کامل به پاسخ های هوش مصنوعی

به گفته دکتر کریمی پنابندانی، یکی از مهم ترین مهارت هایی که باید به کودکان آموزش داده شود، توانایی راستی آزمایی اطلاعات است.

سامانه های هوش مصنوعی گاهی اطلاعات نادرست، ناقص یا قدیمی ارائه می دهند و ممکن است پاسخ های اشتباه را با لحنی مطمئن بیان کنند؛ بنابراین کودکان باید یاد بگیرند همیشه این سؤال را مطرح کنند: «از کجا بدانم این پاسخ درست است؟»

فرصتی برای آموزش شخصی سازی شده

در کنار نگرانی های مختلف، هوش مصنوعی فرصت های تازه ای هم ایجاد کرده است. دکتر اباذر کریمی پنابندانی معتقد است یکی از مهم ترین مزیت های این فناوری، امکان شخصی سازی آموزش است.

هر کودک سرعت یادگیری، علاقه و روش یادگیری متفاوتی دارد و ابزارهای هوشمند می توانند تمرین ها و مسیر آموزشی را متناسب با نیاز هر دانش آموز تنظیم کنند و بازخورد سریع تری ارائه دهند.

بااین حال، این متخصص هوش مصنوعی تأکید می کند که هیچ فناوری نمی تواند جای نقش معلم، خانواده و ارتباط انسانی را بگیرد؛ زیرا آموزش فقط انتقال اطلاعات نیست، بلکه شامل تربیت، همدلی و شکل گیری ارزش ها نیز می شود.

فراتر از فناوری

دکتر کریمی، سواد هوش مصنوعی را بخشی از شهروندی دیجیتال در قرن بیست ویکم می داند. از نگاه او، کودکان باید یاد بگیرند چگونه از حریم خصوصی خود محافظت کنند، چه داده هایی را در اختیار سامانه های هوشمند قرار دهند و چگونه با دیدی انتقادی با فناوری برخورد کنند.

هدف این نیست که همه کودکان متخصص هوش مصنوعی شوند؛ هدف این است که هیچ کودکی در برابر این فناوری ناآگاه و آسیب پذیر نباشد.

همکاری انسان و هوش مصنوعی

به باور دکتر اباذر کریمی پنابندانی، مهم ترین مهارتی که نسل آینده باید یاد بگیرد، استفاده صرف از هوش مصنوعی نیست، بلکه توانایی فکرکردن در کنار آن است.

فناوری هر روز پیشرفته تر می شود، اما پرسیدن سؤال درست، تحلیل انتقادی، خلاقیت، همدلی و تصمیم گیری اخلاقی همچنان مهارت هایی انسانی باقی خواهند ماند.

این خبر توسط سایت همشهری آنلاین منتشر شده و خبر ناب صرفا آن را به اشتراک گذاشته است.

منبع : همشهری آنلاین