ماجرای شگفت انگیز کاسموس 482 - از شکست در ونوس تا بازگشت پیروزمندانه به زمین

به گزارش سرویس بین الملل خبر ناب به نقل از همشهری - یکتا فراهانی: تصور کنید سفینه ای که برای فرود در جهنم طراحی شده، نیم قرن در مدار زمین سرگردان می ماند و سپس با عبور از آتش بار جو، سالم به خانه بازمی گردد! این دقیقاً همان اتفاقی است که برای کاسموس ۴۸۲، سفینه فضایی شوروی، رخ داد؛ مأموریتی که هرگز به ونوس نرسید اما حالا به یکی از حماسی ترین داستان های تاریخ اکتشافات فضایی تبدیل شده است.

فرود بر ونوس

در سال ۱۹۷۲، در اوج رقابت های فضایی جنگ سرد، اتحاد جماهیر شوروی یک سفینه فضایی پیشرفته را به فضا پرتاب کرد. هدف، فرود بر سیاره ونوس بود، سیاره ای با دمای سطحی حدود ۴۷۰ درجه سانتی گراد و فشاری ۹۰ برابر زمین که آن را به جهنم واقعی منظومه شمسی تبدیل کرده است. مهندسان شوروی برای این مأموریت، یک کپسول تیتانیومی فوق مقاوم طراحی کرده بودند که می توانست از شرایط مرگبار ونوس جان سالم به در ببرد. اما یک مشکل فنی کوچک، یعنی یک تایمر معیوب، باعث شد موشک حامل نتواند از جاذبه زمین فرار کند و سفینه در مدار پایین زمین گرفتار شود. یک اشتباه کوچک، یک سرگردانی ۵۳ ساله شوروی این شکست را پنهان کرد و نام آن را به عنوان یک ماهواره معمولی مدار زمین ثبت نمود. اما ۵۳ سال بعد، همین کپسول تیتانیومی که برای جهنم ساخته شده بود، از آتش جو زمین عبور کرد و در اقیانوس هند فرود آمد! این داستان باورنکردنی، روایتی از شکست، بقا و بازگشت یک غول فضایی است که هرگز قرار نبود به خانه بازگردد.

نقص در تایمر

کاسموس ۴۸۲ در ۳۱ مارس ۱۹۷۲، تنها چهار روز پس از سفینه خواهرش، ونرا ۸، که با موفقیت به ونوس رسید و داده های ارزشمندی را مخابره کرد، به فضا پرتاب شد. اما کاسموس ۴۸۲ هرگز به آن نقطه نرسید. پس از رسیدن به مدار اولیه، مرحله بالایی موشک به دلیل نقص در تایمر ، زودتر از موعد خاموش شد و سفینه در دام جاذبه زمین گرفتار ماند. مقامات شوروی این شکست را نادیده گرفتند و نام "کاسموس" را برای آن انتخاب کردند، نامی که معمولاً به ماهواره های شکست خورده یا محموله هایی که در مدار زمین باقی می مانند، داده می شد. درحالی که بیشتر قطعات سفینه طی یک دهه اول به جو زمین سقوط کردند، کپسول فرود تیتانیومی به دلیل طراحی فوق مقاوم خود، در مداری بیضوی و بسیار بلند باقی ماند و برای بیش از نیم قرن، به دور سیاره ای چرخید که هرگز نباید می ماند.

کپسول نجات دهنده

راز بقای کاسموس ۴۸۲ در طراحی منحصربه فرد آن نهفته است. این کپسول یک متری با وزن حدود ۴۹۵ کیلوگرم، از یک پوسته تیتانیومی ضخیم ساخته شده بود تا بتواند فشار ویرانگر و گرمای سوزان جو ونوس را تحمل کند. تیتانیوم، فلزی که هم سبک و هم فوق العاده مقاوم در برابر حرارت و خوردگی است، به این کپسول اجازه داد تا در برابر اصطکاک شدید جو زمین نیز مقاومت کند. درحالی که بیشتر ماهواره ها و قطعات فضایی هنگام ورود به جو زمین کاملاً می سوزند، پوسته تیتانیومی کاسموس ۴۸۲ به عنوان یک سپر حرارتی عمل کرد و از محتویات داخلی محافظت کرد.

فرود در اقیانوس هند

به گزارش Times of India پس از ۵۳ سال، کشش گرانشی جو زمین بالاخره بر مدار کاسموس ۴۸۲ غلبه کرد. آژانس فضایی اروپا (ESA) و سازمان فضایی روسیه (روسکاسموس) ورود مجدد این شیء باستانی را تأیید کردند. بر اساس گزارش روسکاسموس، این کپسول در ساعت ۰۹:۲۴ به وقت مسکو، در فاصله ۵۶۰ کیلومتری غرب جزیره آندامان میانی، وارد جو زمین شد و در نهایت در آب های اقیانوس هند، در غرب جاکارتا سقوط کرد. بااین حال، برخی کارشناسان مانند مارکو لانگ بروک، ستاره شناس هلندی، نسبت به دقت این مکان یابی ابراز تردید کرده اند و معتقدند که این محاسبات بر اساس مدل سازی بوده و نه مشاهده مستقیم.

یک آزمایش علمی تصادفی در دل فضا

جالب اینجاست که کاسموس ۴۸۲ در طول این ۵۳ سال سرگردانی، به یک "آزمایش علمی تصادفی" برای دانشمندان تبدیل شد. به گفته آژانس فضایی اروپا، شکل کروی و صاف این کپسول به محققان اجازه می داد تا چگالی جو فوقانی زمین را اندازه گیری کنند. هر بار که مدار بیضوی این سفینه از نزدیک ترین نقطه به زمین (حضیض) عبور می کرد، ارتفاع دورترین نقطه (اوج) آن کاهش می یافت و از این طریق می توانستند اثرات اصطکاک جو را بسنجند. این موضوع، کاسموس ۴۸۲ را به یک ابزار علمی غیرمنتظره برای مطالعه لایه های بالای جو زمین تبدیل کرده بود.

این خبر توسط سایت همشهری آنلاین منتشر شده و خبر ناب صرفا آن را به اشتراک گذاشته است.

منبع : همشهری آنلاین